توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٤٥ - مفرد آوردن مسند

و واضح نمى‌گردد لذا مصنف براى اينكه از اين محذور و اشكال بر حذر باشد اصلا مسند سببى را تعريف نكرده و به ذكر مثال قناعت نموده است‌

قوله: من اصطلاحات صاحب المفتاح: مقصود از [صاحب المفتاح‌] سكاكى است.

قوله: فى قسم النحو: كتاب مفتاح مشتمل بر پنج قسم است:

١- قسم اول در علم صرف.

٢- قسم دوم در علم نحو.

٣- قسم سوم در دو علم معانى و بيان.

٤- قسم چهارم در علم استدلال يعنى منطق.

٥- قسم پنجم در علم شعر مى‌باشد.

قوله: الوصف بحال الشئ: يعنى صفتى كه براى خود موصوف مى‌آورند.

قوله: وصفا فعليّا: وصف فعلى به اصطلاح سكاكى همان وصف حقيقى است كه در كلام نحاة اطلاق مى‌شود.

قوله: و الوصف بحال ما هو من سببه: يعنى وصفى كه صفت است براى جزئيات سببى موصوف مثلا در مثال رجل كريم ابوه، كريم دلالت مى‌كند برحال و صفت [اب‌] كه آن نيز جزئى از جزئيات سببى [رجل‌] مى‌باشد.

و مراد از جزئى سببى اسمى است كه مشتمل بر سبب يعنى ضمير موصوف باشد همانطورى كه [ابوه‌] چنين بوده و در آن ضميرى استكه به موصوف يعنى [رجل‌] عود مى‌كند.

و اينكه ضمير را سبب نام نهاده‌اند از باب تشبيهش بسبب لغوى‌