توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٧٠ - اسميه و فعليه و شرطيه آوردن جمله مسند

قوله: و امّا صورة التخصيص: اين عبارت جوابست از ايراد ديگرى كه بر مصنف وارد شده و حاصل آن اينست كه:

مصنف غرض از جمله آوردن مسند را منحصر در تقوى و سببى بودن مسند نمود درحاليكه گاه باشد كه مقصود از جمله آوردن آن تخصيص است مثل: انا سعيت فى حاجتك و رجل جائنى.

قوله: فهى داخلة فى التقوى: اشاره است بجواب از اعتراض مذكور و حاصلش اينست كه:

در اين گونه موارد اگرچه قصد تقوى نيست ولى بملاحظه تكرار اسناد مسند به مسنداليه تقوى حاصل بوده و بدين ترتيب امثال اين تراكيب در تقوى داخلند اگرچه تقوى مقصود نباشد

متن: و اسميتها و فعليتها و شرطيتها لما مرّ.

شرح عربى‌

( و اسميتها و فعليتها و شرطيتها لما مرّ) يعنى ان كون المسند جملة للسببية او التقوى و كون تلك الجمله اسميّة للدوام و الثبوت و كونها فعلية للتجدد و الحدوث و الدلالة على احد الازمنة الثلثة على اخصر وجه و كونها شرطية للاعتبارات المختلفة الحاصلة من ادوات الشرط.

ترجمه‌

اسميه و فعليه و شرطيه آوردن جمله مسند

مصنف گويد:

اسميّه و فعليّه و شرطيّه آوردن جمله مسند بخاطر آنچيزى است كه قبلا گذشت.