توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٠٣ - نكاتى كه مجوز عدول از مستقبل به غير آن مىباشند و تفصيل آنها
داشته باشد و متكلّم براى وى كلامى ايراد كند كه مشعر به حصول مطلوب او است اين امر موجب سرور و شادمانى مخاطب شده و آنرا به فال نيك مىگيرد.
قوله: او اظهار الرغبة فى وقوعه: يعنى اظهار رغبت از متكلّم.
قوله: فهو المرام: ضمير [هو] به ظفر راجع بوده و كلمه [مرام] بر وزن مكان يعنى مطلوب و آرزو.
قوله: هذا يصلح مثالا للتفأل الخ: يعنى ميتوان كلمه [ظفرت] را بفتح تاء خواند تا بصيغه خطاب بوده و بدينوسيله براى تفأل مخاطب و سامع صالح باشد و محتمل است ضمير براى متكلّم بوده تا بتوان آن را مثال و شاهد براى اظهار رغبت قرار داد.
قوله: فى حصول امر: يعنى حصول امر فى المستقبل.
قوله: يخيّل ذلك الامر اليه: ضمير در [اليه] به طالب راجع است.
قوله: فيعبر عنه بلفظ الماضى: ضمير فاعلى در [يعبّر] بطالب و ضمير مجرورى در [عنه] به الامر راجع مىباشد.
قوله: ورد قوله تعالى الخ: معناى اظهار رغبت در اين آيه عبارتست از كمال رضايت حقتعالى به اراده تحصّن و پاكدامنى.
قوله: و لا تكرهوا فتياتكم الخ : سوره نور آيه (٣٣).
و مقصود از [فتيات] در آيه شريفه كنيزهاى جوان مىباشد و در شأن نزول آيه گفتهاند:
در جاهليّت موالى كنيزها را اجبار بر عمل فحشاء نموده و آنها را مكلف به اين كار مىكردند تا در قبالش درهم و دينار تحصيل كرده و به