پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٢٨ - همه مسئول هستيد!

شما كمتر نيست، چشم‌ها و قلب‌هايى در آن زمان به آنها داده نشد، مگر اينكه مثل آن هم، امروز به شما بخشيده شده است (پس چرا نمى‌بيند و نمى‌شنويد)، به خدا سوگند! بعد از آنها چيزى به شما نشان داده نشده كه بر آنان مجهول باشد و شما به چيزى اختصاص نيافتيد كه آنان از آن محروم شده باشند (و خداوند به شما وعده خاصى براى رهايى از عذابش نداده است.) به يقين بلا بر شما نازل شده، بلايى كه مهارش رها گرديده و تنگ آن سست است (و قابل كنترل نيست) بنابراين، نعمت‌ها و پيروزيهاى موقّتى دنيا، كه مغروران فريب خورده در آن هستند، شما را نفريبد كه اين سايه‌اى است گسترده، تا سر آمدى معيّن (و عمرش بسيار كوتاه است).

شرح و تفسير

همه مسئول هستيد!

در بخش دوم اين خطبه، امام عليه السّلام مردم عصر خود را مخاطب قرار داده و به آنها هشدار مى‌دهد كه اوضاع زمان جاهليّت، ممكن است در زمان شما تكرار گردد و آلودگى‌ها و بدبختى‌هاى آن زمان، دامان شما را بگيرد. به هوش باشيد! كه در لب پرتگاه قرار گرفته‌ايد، مى‌فرمايد «پس اى بندگان خدا! عبرت بگيريد و آن وضعى كه پدران و برادرانتان (كه از جهان رخت بربسته‌اند) در گرو آن هستند و در برابر آن محاسبه مى‌شوند، به ياد آوريد.» (فاعتبروا عباد اللّه! و اذكروا تيك الّتي آباؤكم و إخوانكم بها مرتهنون، و عليها محاسبون).

«تيك» كه با «تلك» يك مفهوم دارد، اشاره سربسته‌اى است به تمام گناهان و آلودگى‌هايى كه مردم عصر جاهليّت گرفتار آن بودند و خداوند به حساب همه آنها رسيدگى خواهد كرد و چون «مشار اليه» در فراز گذشته، به روشنى بيان شد، نياز به‌