پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٨٩ - ترجمه
پيدا كرده و از آغاز خلقت، با همه اقوام، زيسته و تلخ و شيرين زندگى آنها را چشيده است.
تاريخ و آثار پيشينيان، مهمترين آيينه عبرت است و انسان مىتواند تمام سرنوشت آينده خويش را، در اين آيينه بزرگ و تمامنما ببيند. عوامل پيروزى، اسباب شكست، سرچشمه خوشبختى و بدبختى، و دلايل كاميابى و ناكامى را در آن مشاهده كند و اين براستى بزرگترين نعمت خدا بر انسان است. قرآن مجيد مىگويد:
«لَقَدْ كانَ فِي قَصَصِهِمْ عِبْرَةٌ لِأُولِي الْأَلْبابِ»، در سرگذشت آنان (پيشينيان) درس عبرتى است براى صاحبان انديشه. [١] چه بسيار كسانى كه نقشههاى دامنهدارى، براى زندگى خود كشيده بودند و در دنيايى از آرزوها غوطهور بودند، ولى مرگ آمد و دامنه آرزوها را به سرعت برچيد و همه نقشهها را نقش بر آب كرد، و اين در حالى بود كه آنها نيز، در برابر تاريخ اقوام پيش از خود، قرار داشتند، ولى هوا و هوسهاى سركش، پرده ضخيمى بر چشمان عقل و خرد آنها افكند، و نتوانستند واقعيّات اين زندگى را ببينند! به همين دليل، با دست خالى از اين جهان، به جهان ديگر شتافتند.
[١] سوره يوسف، آيه ١١١.