استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٠١ - ٢- قاتل پدر مقتول نباشد

اسلام واقعى قلبى تفاوتى وجود دارد؟

جواب: آرى، در صورتى كه مسلمان شود مانع قتل اوست. و ما مأمور به ظاهر هستيم، مگر اين كه يقين به دروغ گفتن او داشته باشيم.

سؤال ١٠٤٠- با توجّه به اين كه يكى از شرايط اساسى ايجاد حقّ قصاص نفس، كفائت در دين مى‌باشد، لطفاً به دو سؤال زير پاسخ دهيد:

١- آيا ملاك كفائت، زمان ارتكاب قتل است، يا زمان اجراء حكم؟

جواب: در صورتى كه كافرى مسلمانى را كشته باشد، بعد مسلمان شود، قصاص از بين نمى‌رود. و اگر كافر، كافرى را كشته باشد، قصاص از بين مى‌رود، و تبديل به ديه مى‌شود؛ بنابراين معيار در اينجا، حال قصاص است.

٢- آيا پيروان فرقه اهل حق و على اللّهى‌ها، مسلمان محسوب مى‌شوند؟

جواب: بعضى از آنها اظهار مى‌دارند كه به يگانگى حق، و نبوّت پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله ايمان دارند؛ اين گروه مسلمانند، هر چند انحراف دارند، ولى بعضى ديگر چنين نيستند.

٢- قاتل پدر مقتول نباشد

سؤال ١٠٤١- بسيارى از فقهاء مى‌فرمايند: «پدر به خاطر قتل فرزند قصاص نمى‌شود، ولى مادر قصاص مى‌شود.» دليل اين تفاوت چيست؟

جواب: مدرك عمده بر تفاوت بين پدر و مادر در اين حكم، روايات فراوانى است كه در اين زمينه وارد شده است. بسيارى از اين روايات كلمه «رجل» يا كلمه «اب» دارد. جالب اين كه تنها در سؤال راوى نيست، تا بگوييم راوى سؤال از محلّ ابتلاى خود كرده، بلكه در كلام امام عليه السلام نيز وجود دارد، كه خود دليلى بر تفاوت مى‌باشد. و به يقين حمل «رجل» يا «اب» بر مفهوم اعمّ، به حسب متفاهم عرب امكان ندارد، و تعبير به «والد» نيز ظهور در همين معنا دارد، و حمل بر مفهوم اعمّ بسيار مشكل است، و با موازين فقهى نمى‌سازد. به علاوه، مسأله تقريباً اجماعى است و مخالفت با آن، با اين همه اقوال و روايات، با ذوق فقه سازگار