مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٢٦٥ - حزب شیرازیها در زنگبار دارای عظیمترین قدرت سیاسی است

ما نه تنها در زنگبار بلکه در هر کجای دیگر وقتی با آنها روبرو می‌شدیم خود را شیرازی معرّفی می‌کردیم و چون آنها متوجّه می‌شدند ما شیرازی هستیم دستمان را می‌فشردند، امّا دقایقی چند نسبت به اصل و نسب خود دچار شکّ و تردید می‌شدند؛ زیرا فکر می‌کردند چرا شیرازی‌ها سپید پوست هستند؟! ما با آنکه مدت‌ها در زنگبار ماندیم و هر روز برای انجام کارهای خود در شهر گردش می‌کردیم با این همه، شیرازی‌ها پیوسته در اطراف ما جمع می‌شدند و مزاحمت ایجاد می‌کردند؛ آنها می‌خواستند بدانند که شیراز در کجاست، و خوشبختانه ما که روی بدنه اتومبیل خود نقشه جهان نما را رسم کرده بودیم برا‌ی آنها موقعیّت شیراز را تشریح می‌کردیم.

حزب شیرازی‌ها در زنگبار دارای عظیم‌ترین قدرت سیاسی است

شیرازی‌ها در زنگبار دارای چنان قدرت و اعتباری شده‌اند که امروز قوی‌ترین حزب سیاسی دنیا را تشکیل می‌دهند و پیوسته با حزب ملّیون که از سرمایه‌داران عرب متشکل شده‌اند در جنگ و جدالند. هفتاد و پنج درصد از سَکَنۀ زنگبار سیاهان شیرازی و غیر شیرازی هستند که از اعضای پر و پا قرص حزب شیرازی‌ها می‌باشند، امّا اعراب زنگبار که بیست و پنج درصد از سَکَنه را تشکیل می‌دهند از ملاّکان بزرگند و زنگبار به طور دربست از آنِ آنهاست، آنها طرفداران ناصر هستند و شیرازی‌ها با ناصر سخت مخالفند.

لیدر حزب ملّیونِ اعراب، مرد تحصیل کرده‌ای است که سِمَت وزارت فرهنگ را دارد؛ این مرد به تمام دنیا سفر کرده است و چون سلطان زنگبار هم عرب است، نزد سلطان تقرّب زیادی دارد.

در زمان اقامتمان در زنگبار نخستین دورۀ انتخابات عمومی اعلان شد و فعّالیت‌های زیادی آغاز گردید. هر کدام از احزاب میتینگ‌هایی تشکیل می‌دادند و