مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٩٠ - روایاتی راجع به فضیلت تأخیر نماز عشاء از زوال حمر١٧٢٨ مغربیه
[١]` فجر صادق، و نماز ظهر هنگام زوال شمس از وسط آسمان، و نماز عصر رسیدن سایه شاخص به اندازۀ خود او، و نماز مغرب استتار قرص خورشید از افق، و نماز عشاء از بین رفتن حمرۀ مغربیّه در ناحیه مغرب میباشد.
روایاتی راجع به اوقات فضیلت صلوات خمسه
مسلم بن ابراهیم از محمّد بن عَمرو روایت میکند که میگوید: از جابر بن عبدالله انصاری کیفیّت نمازهای رسول الله صلّی الله علیه (وآله) و سلّم را سؤال نمودیم، گفت:
کانَ یُصلِّی الظّهرَ بالهاجِرةِ، و العَصرَ وَ الشّمسُ حَیّةٌ، و المَغربَ إذا غَرُبَتْ الشّمسُ، و العِشاءَ إذا کَثُرَ النّاسُ عَجّلَ و إذا قَلّوا أخّرَ، وَ الصُبحَ بغَلَسٍ.٦
«جابر میگوید: رسول خدا نماز ظهر را هنگام زوال خورشید بجای میآورد، و عصر را در وقت تلألؤ قبل از میل به تیرگی، و مغرب را وقت استتار قرص خورشید، و عشاء را پس از مغرب وقتی که جمعیّت در مسجد اجتماع کرده بودند بجای میآورد، و وقتی که افراد کم بودند به تأخیر میانداخت، و وقت نماز صبح رسول الله آخرین اوقات تاریکی شب یعنی طلوع فجر صادق بوده است.»
و امّا راجع به کراهت تأخیر نماز مغرب احنف بن قیس از عبّاس عموی رسول خدا روایت میکند:
عن النّبیّ صلّی الله علیه (وآله) و سلّم قال: لا تَزالُ اُمّتی بِخَیرٍ ما لمْ یَنْتَظِروا بالمَغرِبِ إشتِباکَ النّجومِ.٧
«رسول خدا فرمود: پیوسته امر امّت من بر خیر و صلاح خواهد بود تا وقتی که برای اداء نماز مغرب ستارگان را در آسمان مشاهده ننمایند.»
و راجع به وقت نماز عشاء نعمان بن بشیر روایت میکند:
و الله إنّی لأعْلَمُ النّاسِ بِوقتِ هَذِه الصّلوةِ یَعنی صَلوةَ العِشاءِ. کانَ رسولُ الله صلّی الله علیه (وآله) و سلّم یُصَلّیها لِسُقُوطِ القَمَرِ لِثالِثهِ.٨
«نعمان میگوید: قسم به خدا من از تمامی این مردم به وقت فضیلت نماز عشاء آگاهترم! رسول خدا پیوسته نماز عشاء را پس از گذشت ثلث از شب بجای میآورد.»
روایاتی راجع به فضیلت تأخیر نماز عشاء از زوال حمرۀ مغربیه
از بعضی روایات استفاده میشود حتّی تأخیر نماز عشاء از زوال حمرۀ مغربیّه نیز افضل است `