آيين زندگى - شريفى، احمدحسين - الصفحة ٦٨ - ٢ - ٦ امانتدارى

ما بسيار بيشتر از آن بود كه تصور مى‌كرديم و ثانياً، همه يا بيشتر امورى را كه به‌عنوان مشكل تصور مى‌كرديم، خودبه‌خود از ميان رفته‌اند.

نكته ديگرى كه پژوهشگر حق‌طلب لازم است به آن توجه كند، اين است كه اگر بر اساس مبانى درست و ضوابط و معيارهاى عقلانى پژوهش، به نتيجه‌اى رسيد كه ممكن است پذيرفته بسيارى از افراد نباشد، از طرح آن نهراسد و با شهامت و شجاعت از نظريه خود دفاع كند و هرگز تحت تأثير تهديد و تطميع از نتايج پژوهش خود دست بر ندارد.

نمونه‌اى اسف‌انگيز

محمدحسين هيكل، نويسنده نامدار مصرى، در چاپ نخست كتاب بسيار مشهور خود، حياة محمد، ماجراى يوم الدار را از كتاب‌هاى معتبر اهل سنت نقل كرده است؛ ماجرايى كه در نخستين روزهاى اعلان عمومى دعوت پيامبر رخ داد و پيامبر اكرم ٦ در جمع بزرگان مكه، اميرمؤمنان را به‌عنوان «ولى»، «خليفه» و «امير» پس از خود معرفى كرد. اما برخى، اين كار محققانه هيكل را برنتافتند و او را تحت فشارهاى شديد روحى و روانى قرار دادند تا بخش‌هايى از كتاب‌

خود را كه نص در امامت و خلافت و رياست اميرمؤمنان بود، حذف كند. البته وى نخست مقاومت كرد و با انتشار مقالاتى در برخى از مجلات علمى به پاسخگويى پرداخت؛ اما در نهايت، تسليم تهديدها و تطميع‌ها شد و در چاپ‌هاى بعدى كتاب خود، آن بخش‌ها را حذف كرد؛ بى آنكه لااقل در پاورقى يا مقدمه كتاب به اين رفتار غير محققانه اشاره‌اى داشته باشد.[١]

٢- ٦. امانت‌دارى‌

خداوند به شما فرمان مى‌دهد كه امانت‌ها را به صاحبانشان بدهيد.[٢]

[مؤمنان رستگار كسانى‌اند كه‌] امانت‌ها و عهد خود را رعايت مى‌كنند.[٣]

امانتدارى، به طور كلى، يكى از ضرورت‌هاى زندگى اجتماعى است. عدم رعايت آن از سوى افراد يك جامعه، اگر به صورت فراگير درآيد، موجبات فروپاشى نظام اجتماعى را فراهم خواهد ساخت. در حقيقت، اساس زندگى اجتماعى بر پايه اعتماد افراد جامعه به يكديگر است و اگر به واسطه‌

[١] - بنگريد به: محسن امين، اعيان الشيعة، ج ١، ص ٣٦٣

[٢] - انَّ اللَّهَ يأْمُرُكم ان تُؤَدُّوا الاماناتِ الى اهلِها.( نساء( ٤): ٥٨)

[٣] - والّذين هم لَاماناتِهِم و عَهدهِم راعُون.( مؤمنون( ٢٣): ٨)