به پرسشگرى تشويق مى‌كند، بلكه مى‌فرمايد پرسشگر اجر و پاداش اخروى نيز دارد: «دانش گنج است و كليد آن، پرسش است؛ پس بپرسيد- خداوند شما را رحمت كند- به درستى كه چهار دسته مأجورند: پرسشگر، گوينده، شنونده و دوستدار آنها.»[١]

امام‌صادق ٧ نيز پرهيز از پرسش را موجب هلاكت قوم مى‌داند: «

انَّما يهلك الناس لِانَّهم لا يَسأَلُون‌

.»[٢]

البته بايد دانست كه ارزش پرسش و پرسشگرى ارزشى ذاتى نيست؛ يعنى اين‌گونه نيست كه پرسشگرى در هر شرايطى مطلوبيت داشته باشد؛ بلكه در صورتى داراى ارزش اخلاقى است كه به منظور كشف حقيقت و فهم واقعيتى باشد، وگرنه اگر براى اظهار فضل و مچ‌گيرى و امثال آن باشد، كارى بسيار زشت و ناپسند است. امام على ٧ در پاسخ پرسشگرى كه براى اظهار فضل يا مچ‌گيرى سؤال كرد، فرمود:

براى دانستن بپرس نه براى آزردن، كه نادانِ آموزنده همانند داناست و داناىِ برون از راه انصاف، همانند نادانِ پر چون و چراست.[٣]

همچنين بايد توجه داشت كه پرسش‌هاى ما در باره موضوعاتى باشد كه گرهى فروبسته از كار ما يا ديگران مى‌گشايند و نه مسائلى كه دانستن يا ندانستن آنها هيچ دخالتى در سرنوشت مادى و معنوى ما ندارد.

استاد نيز هرگز نبايد از پرسش‌هاى دانشجويان خسته يا آزرده شود و بايد بداند كه پاسخ به پرسش‌هاى دينى و اخلاقى و علمى دانشجويان ثوابى بس بزرگ دارد. در روايت آمده است:[٤] زنى به محضر فاطمه زهرا ٣ آمد و عرض كرد: مادرى دارم كه در باره نماز مسائلى براى او پيش آمده است و مى‌خواهد وظايف شرعى خود را بداند؛ اما به سبب پيرى و ناتوانى، نمى‌توانست شخصاً به محضر شما بيايد و مرا فرستاده است تا پاسخ مسائل شرعى‌اش را از شما بگيرم. حضرت فاطمه ٣، با

[١] - العلمُ خَزائِنُ و مِفتاحُها السؤالُ فاسأَلوا رَحِمَكم اللَّهُ فانَّه يُؤْجَرُ اربعةٌ: السائلُ و المتكلمُ و المستمعُ و المُحِبَّ لهم.( محمدباقر مجلسى، تحف العقول، ص ٤١)

[٢] - محمدبن يعقوب كلينى، اصول الكافى، ج ١، كتاب فضل العلم، باب ٩، حديث ٢

[٣] - سَلْ تَفَقُّهاً ولا تَسأَلْ تَعنُّتاً فانَّ الجاهلَ المُتعلِّمَ شبيهٌ بالعالِمِ و انَّ العالِمَ المُتَعسِّف شبيهٌ بالجاهلِ المُتَعَنِّتِ.( نهج البلاغه، ترجمه شهيدى، حكمت ٣٢٠، ص ٤١٩)

[٤] - محمدباقر مجلسى، بحار الانوار، ج ٢، باب ٨، حديث ٣( نقل به مضمون)