آيين زندگى

سخن مركز

قدردانى و سپاس

سخنى با استادان و دانشجويان عزيز

مقدمه معناشناسى و جايگاه اخلاق كاربردى

1 معناشناسى اخلاق و علم اخلاق

2 انواع پژوهشهاى اخلاقى

2 - 1 اخلاق توصيفى

2 - 2 اخلاق هنجارى

2 - 3 فرا اخلاق

3 اخلاق كاربردى

3 - 1 اهميت و جايگاه اخلاق كاربردى

3 - 2 تاريخچه اخلاق كاربردى

فصل اول اخلاق دانش اندوزى اهداف

1 اهميت و ضرورت

2 دانشاندوزى و پارسايى

3 موانع دستيابى به علم حقيقى

3 - 1 پيروى از حدس و گمان

3 - 2 تقليد كوركورانه

مطالعهاى نظرى

نكتهاى توضيحى

3 - 3 شتابزدگى

3 - 4 تمايلات نفسانى

4 آداب اخلاقى آموختن

4 - 1 انگيزه الاهى(اخلاص)

بررسى مقايسهاى

4 - 2 انتخاب استاد شايسته

نكتهاى توضيحى

4 - 3 رعايت اولويتها

بررسى مصداقى

4 - 4 خوب گوش دادن

4 - 5 پرسش و پرسشگرى

4 - 6 ضبط و نگارش مطالب

4 - 7 تواضع در برابر استاد

خودشناسى

مطالعهاى بنيادين

فصل دوم اخلاق پژوهش اهداف

1 اهميت و جايگاه

2 فضايل اخلاقى در پژوهش

2 - 1 تصحيح انگيزه و نيت

2 - 2 توجه به نقش پيشفرضهاى ارزشى

2 - 3 آشنايى با پيشينه پژوهش

2 - 4 گزينش مسئله

2 - 5 شهامت در پژوهش

نمونهاى اسفانگيز

2 - 6 امانتدارى

2 - 7 حقيقتجويى در پژوهش

2 - 8 نشاط در تحقيق

2 - 9 پژوهش گروهى

3 آسيبشناسى اخلاقى پژوهش

3 - 1 شهرتزدگى

نمونهاى از پيامد سوء شهرتزدگى

3 - 2 شتابزدگى

3 - 3 دخالت دادن خواستههاى شخصى

3 - 4 انتحال

فصل سوم اخلاق نقد

1 اهميت و جايگاه

2 معناشناسى نقد

3 ضرورت نقد

4 شرايط اخلاقى نقد

4 - 1 فهم سخن و تبحر در موضوع

داستانى آموزنده

4 - 2 كنار نهادن حب و بغض

4 - 3 پرهيز از نقد متقابل

4 - 4 نقد انگيخته به جاى انگيزه به گفته بنگر نه به گوينده

4 - 5 تفكيك انديشه و رفتار از فرد

4 - 6 لزوم بردبارى و نقدپذيرى

4 - 7 پرهيز از برچسب زدن

4 - 8 آغاز كردن از خود

فصل چهارم اخلاق معيشت اهداف

1 اهميت و جايگاه

2 كار در سيره اولياى دين

3 نقش نيت در ارزشمندى كار

4 رابطه اخلاق و معيشت

5 نقش كار در تربيت و بهداشت روانى

6 كار و احساس شخصيت

داستانى آموزنده

بررسى مصداقى

بررسى مقايسهاى

فصل پنجم اخلاق معاشرت اهداف

1 اهميت و جايگاه

2 انواع معاشرت

2 - 1 معاشرتهاى انسانى

2 - 2 معاشرتهاى آيينى

2 - 3 معاشرتهاى شهروندى

2 - 4 معاشرتهاى دوستانه

2 - 5 معاشرتهاى خانوادگى

3 معيار معاشرت

بررسى مقايسهاى

4 اهتمام به امور مردم

بررسى مصداقى

5 اصلاح ميان مردم

6 نظارت اجتماعى امر به معروف و نهى از منكر

6 - 1 وظيفهاى عمومى

6 - 2 شرايط امر به معروف و نهى از منكر

داستانى عبرتآموز

قضاوتى اخلاقى

6 - 3 مراتب امر به معروف و نهى از منكر

6 - 4 راههاى اجراى امر به معروف و نهى از منكر

نمونهاى عملى

7 آسيبشناسى معاشرت با ديگران

7 - 1 دخالت در امور خصوصى

7 - 2 شايعه پراكنى

داستانى آموزنده

7 - 3 سوءاستفاده از ديگران

نقد مكتب سودگرايى بنتام

8 دوستى و دوستيابى

1 ويژگىهاى دوست

2 اعتدال در دوستى

3 با كه دوستى نورزيم؟

فصل ششم اخلاق جنسى اهداف

1 جايگاه و اهميت

2 بيان ديدگاهها

2 - 1 ديدگاه تفريطى

2 - 2 ديدگاه افراطى

2 - 3 ديدگاه معتدل

نقد نسبيتگرايى جنسى

3 عوامل شهوتپرستى و شهوترانى

در جستجوى راهكارى عملى

4 اهميت ازدواج در اسلام

4 - 1 ارزش واسطه ازدواج شدن

4 - 2 شرايط همسر خوب

نمونهاى درسآموز

5 فضايل اخلاقى مربوط به امور جنسى

5 - 1 عفت و پاكدامنى

الگويى عملى

نقد مكتب لذتگرايى

5 - 2 غيرت

5 - 3 حجاب و ترك خودآرايى در انظار عمومى

فصل هفتم اخلاق سياست

1 جايگاه و اهميت

2 بيان ديدگاهها

2 - 1 نظريه جدايى اخلاق از سياست

بررسى مقايسهاى

نقد و بررسى

2 - 2 نظريه اصالت سياست و تبعيت اخلاق از سياست

نقد و بررسى

2 - 3 نظريه اصالت اخلاق و تبعيت سياست از اخلاق

3 وظايف اخلاقى مردم در انتخاب مسئولان

3 - 1 رعايت تناسب ميان فرد و مسئوليت مورد نظر

3 - 2 توجه به سوابق كارى(تجربه)

3 - 3 توجه به اصالت خانوادگى

3 - 4 توجه به سوابق دينى و اخلاقى

3 - 5 خوددارى از انتخاب نالايقان

3 - 6 مشورت و رايزنى

4 وظايف اخلاقى حاكمان در برابر مردم

4 - 1 محبت و مدارا

الگوى عملى

4 - 2 برخورد صادقانه با مردم

4 - 3 فاصله نگرفتن از مردم

4 - 4 رعايت عدالت

4 - 5 ساده زيستى

4 - 6 آموزشهاى دينى

5 وظايف اخلاقى مردم در برابر حاكمان

5 - 1 همراهى

5 - 2 امر به معروف و نهى از منكر

6 لغزشگاههاى اخلاقى مديران

6 - 1 رياست طلبى

6 - 2 تكبر

6 - 3 خودرأيى و استبداد در تصميمگيرى

فصل هشتم اخلاق مناظره و گفتگوى علمى اهداف

1 اهميت مناظره و گفتگو

2 هدف گفتگو و مناظره علمى

2 - 1 انگيزههاى مثبت

2 - 2 انگيزههاى منفى

3 آداب اخلاقى مناظره

3 - 1 تأكيد بر نكات مشترك

مطالعهاى نقادانه

3 - 2 فهم موضوع

بررسى تطبيقى

3 - 3 صراحت

3 - 4 توجه به گفته و نه گوينده

3 - 5 استدلالطلبى و حقمحورى

3 - 6 ملايمت

4 آفات اخلاقى مناظره

4 - 1 شخصيتزدگى

4 - 2 مراء يا جدالگرى

كتابنامه فارسى - عربى - انگليسى

كتابنامه

منابع انگليسى

آيين زندگى - شريفى، احمدحسين - الصفحة ٢٢٤ - ٦ - ٣ خودرأيى و استبداد در تصميمگيرى

پرسش‌

١. دو تقرير نظريه جدايى اخلاق از سياست را ذكر كرده و نقد نماييد.

٢. نظريه اصالت سياست را توضيح داده و نقد كنيد.

٣. ديدگاه اسلام را در باره رابطه اخلاق و سياست تبيين نماييد.

٤. وظايف اخلاقى مردم را در انتخاب مسئولان و مديران نام برده و به اختصار توضيح دهيد.

٥. ديدگاه ماكياولى را در باره نوع رابطه حاكم با مردم ذكر كرده و نقد نماييد.

٦. وظايف اخلاقى مردم در قبال حاكمان و مسئولان خود را نام برده و توضيح دهيد.

٧. مهم‌ترين لغزشگاه‌هاى اخلاقى حاكمان را ذكر كنيد.

براى پژوهش‌

١. چرا بسيارى از افراد، حتى قشر تحصيل‌كرده و آگاه جامعه، در برخى از موارد در انتخاب مديران و مسئولان دچار اشتباه شده و به افرادى نالايق و نامناسب رأى مى‌دهند؟ راه جلوگيرى از چنين اشتباهاتى چيست؟ چه بايد كرد كه افراد در انتخاب خود، عاقلانه و خيرخواهانه رفتار نمايند و كمتر تحت تأثير تبليغات دروغين برخى از نامزدها قرار گيرند؟

٢. عهدنامه امام على ٧ به مالك اشتر را به دقت مطالعه كنيد و بكوشيد تا توصيه‌هاى امام على ٧ را در باره موضوعات زير استخراج و دسته‌بندى كنيد:

الف) وظايف اخلاقى مردم در انتخاب مسئولان و مديران حكومتى؛

ب) وظايف اخلاقى حاكمان و مديران در برابر مردم؛

ج) وظايف اخلاقى مردم در برابر مديران و حاكمان؛

د) لغزشگاه‌هاى مديران و حاكمان.

٣. به‌رغم آنكه اولياى دين به شدت از خويشاوندسالارى در مناصب حكومتى نهى كرده‌اند،[١]

[١] - براى نمونه، به اين توصيه امام على ٧ به مالك اشتر توجه كنيد:« نيز والى را نزديكان است و خويشاوندان، كه خوى‌برترى جستن دارند و گردن فرازى كردن و در معاملت انصاف را كمتر به كار بستن. ريشه ستم اينان را با بريدن اسباب آن برآر و به هيچ يك از اطرافيان و خويشاوندانت زمينى را به بخشش وامگذار و مبادا در تو طمع كنند با بستن پيمانى كه مجاور آنان را زيان رساند در بهره كه از آب دارند يا كارى كه بايد با هم به انجام رسانند و رنج آن را بر عهده ديگران نهند، پس بر آنان تنها گوارا افتد و عيب آن در دنيا و آخرت بر تو ماند.»( نهج البلاغه، ترجمه سيدجعفر شهيدى، نامه ٥٣، ص ٣٣٨)