پيشوايان هدايت - حكيم، سيد منذر؛ مترجم عباس جلالي - الصفحة ١٨٦ - رويارويى حكومت، با مخالفان

شيوه خشونت و زور استفاده كردند همان روش را بر ضد امام على عليه السّلام نيز به كار گرفتند. سرسختى و خشونت آنان به حدى رسيد كه عمر تهديد كرد خانه امام على عليه السّلام را هرچند فاطمه زهرا عليها السّلام در آن حضور داشته باشد به آتش خواهد كشيد[١]. معناى اين كار اين بود كه دستگاه حكومتى نسبت به فاطمه زهرا عليها السّلام و هيچ يك از خاندان پيامبر صلّى اللّه عليه و اله و سلم حرمتى قائل نيست و همين شيوه را در مورد آنان نيز به كار خواهد گرفت.

٣. ابو بكر و دار و دسته‌اش، از بيم اين‌كه مبادا بنى هاشم به خلافت دست يابند، هيچ يك از آنان را در امور حكومتى شركت نداد و حتى يك فرمانروا از بنى هاشم را بر وجبى از سرزمين پهناور اسلامى نگمارد[٢].

٤. جناح‌هاى مخالف بنى هاشم جهت دست‌يابى به خلافت و بالاترين مركز حكومت، دست به ايجاد تشكل بزرگ سياسى زدند تا با خاندان پيامبر به رقابت و دشمنى بپردازند، ازاين‌رو، ملاحظه مى‌كنيم كه امويان بلند پروازى‌هاى سياسى روشن و گوناگونى داشته و در دوران ابو بكر و عمر، از پست‌هاى بالاى حكومتى برخوردار بودند، افزون بر آن، در شورايى كه از ترفندهاى خليفه دوم بود، عثمان بن عفان از ديگر رقباى خود، شانس بيشترى براى خلافت داشت.

از ويژگى‌هاى اين تشكل بزرگ سياسى، دوام و گستردگى آن بود زيرا ارتباط به شخص خاصى نداشت بلكه در خاندانى بزرگ تجسم مى‌يافت، در نتيجه هيچ‌گاه شرايط و اوضاع مناسبى مهيا نمى‌شد كه خاندان رسول خدا صلّى اللّه عليه و اله و سلم بتوانند حداقل به آسانى به منصب خلافت دست يابند.

[١] . بحار الانوار ٤٣/ ١٩٧ چاپ دار الوفاء.

[٢] . تاريخ طبرى ٢/ ٦١٨، مروج الذهب در حاشيه تاريخ ابن اثير ٥/ ١٣٥.