تاريخ حديث شيعه« 2» - طباطبايى، محمد كاظم - الصفحة ٢٤٧ - وحيد بهبهانى(١٢٠٥ - ١١١٧ ه)

پس از شكست اخباريان در كربلا، شخصيت علمى وحيد بهبهانى و شاگردان او باورهاى علمى و عمومى جامعه شيعى را تحت تأثير قرار داد.

شاگردان وحيد بهبهانى به ويژه علامه بحر العلوم و پس از او صاحب جواهر و در نهايت شيخ انصارى، تفكر اجتهادى و فقيهانه را گسترش دادند و آن را منضبط نمودند.

بنيان علم اصول، به شيوه جديد، به دست شيخ مرتضى انصارى بود. مباحث تدوين‌شده به دست ايشان، به طور خاص به مبانى اخباريان نظر دارد. حجيت ظواهر كتاب، حجيت قطع حاصل از مقدمات عقلى و تقدم آن بر ادله ظنّى نقلى، اصول عمليّه، به ويژه اصل برائت، اجتهاد و تقليد، مباحث ظن و ... در كتابهاى شيخ انصارى به حد كمال رسيده است. از ايشان نقل شده است: «اگر امين استرآبادى زنده بود، اين علم اصول را مى‌پذيرفت».

تفكر اخباريگرى، كه در زمان وحيد بهبهانى پايان‌يافته تلقى مى‌شد، در سالهاى بعد به گونه‌اى پراكنده در برخى نقاط، به ويژه خوزستان، به حيات خويش ادامه داد.

در دوران كنونى، اين شيوه، مدافعى ندارد. هرچند كه برخى از مبانى اخباريان در لايه‌هاى ناپيداى تفكر برخى از دانشمندان دينى وجود دارد.