تاريخ حديث شيعه« 2» - طباطبايى، محمد كاظم - الصفحة ٥٥ - ١٠ على بن حسين مسعودى(متوفاى نيمه اول قرن چهارم)
تحصيل نمود. نجاشى او را از شخصيتهاى برجسته شيعيان دوازدهامامى مىداند، اما با اين حال يادآور شده كه او در بسيارى از موارد، از راويان ضعيف روايت نقل كرده است.[١]
تأليفات او را بيش از دويست عنوان برشمردهاند كه بيشتر آنها فقهى هستند.[٢] از اين مجموعه عظيم، تنها جزء ناقصى از تفسير او باقى مانده است. نسخهبردار اين كتاب براى مختصر نمودن آن، اسناد كتاب را حذف و روايات آن را مرسل كرده است. اين كتاب از مصادر مهم تفسير مأثور و قابل توجه مفسران و محدثان بعد از خود بوده است. اگرچه در برخى از موارد، از دقت لازم برخوردار نيست، زيرا با نقل از راويان ضعيف، متونى شاذ و غير قابل قبول را بدان وارد كرده است.
٩. ابوعمرو كَشى (متوفاى نيمه اول قرن چهارم)
او از دانشوران خراسانى (سمرقند) است. شاگرد عياشى و استاد محدثانى بزرگ چون ابنقولويه و تَلَّعُكبَرى است. كتاب رجال او معروف بوده است. شيخ طوسى گزيدهاى از اين كتاب را عرضه كرده كه تاكنون نيز باقى مانده و عنوان اختيار معرفة الرجال[٣] را يافته است. در اين مجموعه، راويان شيعى بر حسب طبقه مرتب شدهاند و رواياتى در شناخت، ستايش و يا نكوهش آنها نقل شده است.
١٠. على بن حسين مسعودى (متوفاى نيمه اول قرن چهارم)
از مشهورترين نويسندگان سده چهارم هجرى است. آزادمنشى او در نقل گزارشهاى تاريخى، بر شهرت او افزوده است. اگرچه درباره شخصيت و عقايد او اختلاف نظر وجود دارد زيرا شخصى ديگر نيز با همين نام برخى كتابهاى تاريخى را نگاشته است كه مشهورترين آن كتاب مُروج الذهب است. مؤلف كتاب إثبات الوصيه نيز همين نام و عنوان را دارا است. با وجود آنكه هر دو كتاب در حدود سالهاى ٣٣٢
[١]. رجال نجاشى، ص ٣٥٠، ش ٩٤٤.
[٢]. رجال نجاشى، ص ٣٥١؛ شيخ طوسى، فهرست، ص ٢١٢، ش ٦٠٤.
[٣]. آنچه امروزه به عنوان رجال كشى در دسترس ما است، همين كتاب است.