تاريخ حديث شيعه« 2» - طباطبايى، محمد كاظم - الصفحة ١٢٦ - ١ سمرقند

دينارٍ و كانتْ دارُه كالْمسجدِ بَينَ ناسِخٍ أو مُقابِلٍ أو قارِئٍ أو مُعَلِّقٍ مَملوءَةً مِن الناس‌[١].

ابونضر [محمد بن مسعود، معروف به عياشى‌] تمام ارث پدرش را، كه سيصد هزار دينار بود، در راه علم و حديث صرف كرد. در خانه‌اش يا ناسخان بودند و يا مقابله‌گران، قاريان و حاشيه‌نگاران، و همچون مسجد، آكنده از مردمان بود.

ابوعمرو كشّى‌[٢] عالم ديگر اين ديار حدود ده تن از عالمان اين حوزه را شاگردى كرده است كه نام آنان در كتاب رجال او ذكر شده است.

از عالمان ديگر اين ديار مى‌توان به افراد زير اشاره كرد:

١. حسين بن اشكِيب مَروَزى، كه در سمرقند و كَش ساكن بوده است؛[٣]

٢. جعفر بن احمد بن ايوب، استاد عياشى؛[٤]

٣. محمد بن مسعود بن مَزيد كشى؛[٥]

٤. محمد بن ابراهيم وَرّاق سمرقندى؛[٦]

٥. حيدر بن محمد بن نعيم سمرقندى؛[٧]

٦. جعفر بن محمد بن مسعود عياشى‌[٨]؛ كه راوى تمام كتب پدرش بوده است.

[١]. همان، ص ٣٥١.

[٢]. محمد بن عمرو كشى از محدثان مشهور سمرقند است كه شاگرد عياشى و استاد تَلِّعُكْبَرى بوده است. نجاشى درباره وى نوشته است:

كان ثِقةً عَيناً و رَوَى عَن الضُّعفاءِ كثيراً و صَحِبَ العياشيَّ و أخَذَ عَنه.

مردى معتبر و متشخص( عَين) است. وى از روات ضعيف بسيار نقل كرده، شاگرد عياشى بوده و از وى كسب علم كرده است.

وى حدوداً هم‌طبقه ثقة الاسلام كلينى با اندكى تأخر است. كتاب رجال او آنقدر شهرت داشته كه شيخ طوسى منتخبى از آن را با نام اختيار معرفة الرجال ارائه كرده كه در دسترس است. مهم‌ترين امتياز اين كتاب، نقل مسند روايات و اخبار مربوط به راويان آن است. اين شيوه در كتابهاى ديگر رجالى رعايت نمى‌شود.

[٣]. رجال نجاشى، ص ٤٤.

[٤]. همان، ص ١٢١.

[٥]. رجال كشى، ص ٥٥١ و.

[٦]. همان، ص ٨١٧ و ....

[٧]. فهرست شيخ طوسى، ص ١٢٠.

[٨]. همان، ص ٢١٥ به بعد.