ترجمه تحرير الوسيلة (نشر آثار) - خمینی، سید روح الله - الصفحة ٢٥٠ - مسائل متفرقه شكوك
اشكال است، اگر چه (حكم مذكور) خالى از قرب نيست.
مسأله ٢٨- اگر بعد از سلام نماز و قبل از آنكه عمداً يا سهواً چيزى را كه با نماز منافات دارد انجام دهد، به نقصى در نماز يقين كند و شك كند كه نقص نماز يك ركعت است يا دو ركعت، حكم شك بين دو و سه بر آن جارى مىشود، پس بنا را بر اكثر مىگذارد و يك ركعت مىخواند و نماز احتياط به جا مىآورد و احتياطاً براى سلام زيادى، دو سجده سهو به جا مىآورد. و همچنين است اگر يقين به نقصان يك ركعت داشته باشد و بعد از شروع در به جا آوردن آن ركعت، در نقصان يك ركعت ديگر شك نمايد، بنا بر اين اگر اين وضع در نماز مغرب باشد، حكم به بطلان نماز مىشود.
مسأله ٢٩- اگر بعد از سلام نماز و قبل از آنكه چيزى را كه با نماز منافات دارد انجام دهد، يقين پيدا كند كه نمازش يك ركعت كم دارد، سپس شك نمايد كه آيا آن را به جا آورده يا نه، بر او واجب است كه يك ركعت متّصل بخواند و اگر اين شك قبل از سلام باشد، ظاهر آن است كه حكم شك (در ركعات، در اثناى نماز) را دارد، كه بايد در نماز چهار ركعتى بنا را بر اكثر بگذارد و در غير نماز چهار ركعتى حكم به بطلان نماز مىشود.
مسأله ٣٠- اگر مىداند آنچه را كه در دست دارد ركعت چهارم است، لكن نمىداند كه ركعت چهارم واقعى نماز است يا ركعت چهارم بنائى (كه بر اساس عمل به وظيفه شك بر آن بنا گذاشته) است- به اينكه قبلًا بين دو و سه شك نموده و بنا را بر سه گذاشته است (و ادامه داده) و اين ركعت چهارم است بر او واجب است كه نماز احتياط را بخواند.
مسأله ٣١- اگر بعد از ايستادن براى ركعت بعدى يقين كند كه يك سجده يا دو سجده يا تشهد را ترك كرده است، سپس شك كند كه آيا برگشته و آن را جبران نموده و سپس ايستاده است، يا آنكه اين ايستادن همان ايستادن اول است، ظاهر آن است كه برگشتن و جبران نمودن واجب است. و اگر بعد از گذشتن محل در ركنى شك كند سپس از روى فراموشى آن را انجام دهد، ظاهر آن است كه نمازش باطل است. و اگر در آنچه كه زياد كردن آن موجب دو سجده سهو است، بعد از گذشتن محل آن شك نمايد، سپس از روى فراموشى آن را انجام دهد، احتياط آن است كه دو سجده سهو بر او واجب است.