ترجمه تحرير الوسيلة (نشر آثار) - خمینی، سید روح الله - الصفحة ٣٧٦ - مطلب دوم زكات بعد از پرداختن آنچه را كه سلطان از عين محصول به عنوان مقاسمه (به صورت جنس) مىگيرد، واجب است،

اجاره مالك آن شده است متحمل گردد جزء هزينه‌اش حساب مى‌شود. و اجرت مالك (محصول) اگر خودش كار كرده باشد جزء مخارج حساب نمى‌شود، و همچنين اجرت كسى كه تبرّعاً براى او كار كرده، و اجرت زمين و حيواناتى از قبيل گاو كارى اگر ملك خود مالك باشد (جزء مخارج حساب نمى‌شود)، بلكه احتياط (واجب) آن است كه پول خريد حيواناتى از قبيل گاو كارى و آلات و ابزارى را كه براى كشت كردن و آبيارى، خريدارى كرده و عين آن بعد از برداشتن محصول باقى مى‌ماند حساب نكند. البته در حساب كردن (ارزش) مقدار نقصى كه در اثر استعمال در زراعت و آبيارى بر آن‌ها وارد مى‌شود وجهى هست، ليكن احتياط خلاف آن است (كه احتياطاً آن را هم حساب نكند) و به حساب آوردن پول خريد زراعت و ميوه محل اشكال است، كه به حساب آوردن آن بعيد نيست و ليكن به نسبت، بر كاه و گندم مثلًا تقسيم مى‌شود.

مسأله ٣- ظاهر آن است كه در بذر، قيمت روز كشت حساب شود، نه مثل بذر، چه از مال خودش باشد يا آن را خريده باشد. و اگر مقدارى از بذر از مالى باشد كه زكات آن را نداده، ظاهر آن است كه فقرا با زارع به مقدار سهم بذر خودشان شريك مى‌شوند و بقيه آن از مخارج حساب مى‌شود.

مسأله ٤- اگر با مال زكوى مال ديگرى هم باشد مخارج بر هر دو، به نسبت تقسيم مى‌شود. و همچنين است خراجى كه سلطان مى‌گيرد اگر به اعتبار مطلق زراعت بر زمين قرار داده شود، نه خصوص آنچه زكات دارد، و ظاهر آن است كه بر كاه و دانه به نسبت توزيع گردد.

مسأله ٥- اگر كارى در ثمره چند سال دخالت داشته باشد، بعيد نيست كه تفصيل داده شود بين كارى كه براى ثمر چند سال انجام گيرد كه بر تمام آن سال‌ها تقسيم مى‌شود، و كارى كه براى سال اول انجام مى‌گيرد اگر چه در سال‌هاى ديگر نيز قهراً از آن استفاده مى‌شود، كه از مخارج سال اول حساب مى‌شود و سال‌هاى بعد، از اين جهت بدون هزينه است.

مسأله ٦- اگر شك كند كه چيزى از هزينه هست يا نه، از هزينه حساب نمى‌شود.