ترجمه تحرير الوسيلة (نشر آثار) - خمینی، سید روح الله - الصفحة ١٩٥ - هفتم سجده

پيشانى‌اش تربت يا خاك يا سنگريزه و مانند اين‌ها چسبيده باشد، بنابر احتياط (واجب)، اگر اقوى نباشد، بايد آن را براى سجده دوم رفع نمود. و منظور از پيشانى در اينجا، از نظر درازا (درازاى صورت) از رستنگاه موى سر تا قسمت بالاى بينى و ابروها و از نظر پهنا، مابين دو جبين است.

مسأله ٢- بنابر احتياط (واجب) بايد بر مواضع هفتگانه تكيه كند، بنا بر اين مجرّد تماس دادن آن‌ها با زمين كفايت نمى‌كند و لازم نيست بر همه آن‌ها به اندازه هم تكيه نمايد، همچنان كه اگر در ضمن تكيه نمودن بر اين مواضع به مواضع ديگر نيز تكيه نمايد اشكالى ندارد، مانند اينكه ذراع همراه كف دست‌ها باشد و بقيه انگشت‌هاى پاها همراه دو انگشت بزرگ پا باشند.

و از آن جمله: گفتن ذكر در سجده، همان گونه كه در ركوع گذشت واجب است، البته تسبيح كبرى در اينجا «سبحان ربى الاعلى و بحمده» است.

و از آن جمله: طمأنينه (آرامش بدن) در حال ذكر واجب به نحوى كه در ركوع شنيدى واجب است.

و از آن جمله: در حال گفتن ذكر، بايد مواضع هفتگانه در جاى خود قرار گرفته باشد، بنا بر اين اگر در اثناى ذكر واجب در وقتى كه مشغول گفتن ذكر نيست، جاى آن‌ها را- به استثناى پيشانى- تغيير دهد اشكالى ندارد. پس اگر «سبحان اللَّه» را گفت و بعد دستش را براى كارى و يا بى‌جهت از زمين بردارد، سپس به زمين گذارد و بقيه ذكر را بگويد، ضررى ندارد.

و از آن جمله: پيشانى را روى چيزى بگذارد كه سجده بر آن صحيح باشد، همان طور كه در بحث مكان نمازگزار گذشت.

و از آن جمله: سر را از سجده اول بردارد و به طور معتدل و آرام بنشيند.

و از آن جمله: براى سجده كردن به مقدارى خم شود كه محل قرار گرفتن پيشانى‌اش با موقف او مساوى باشد، بنا بر اين اگر يكى از آن‌ها بلندتر از ديگرى باشد، سجده صحيح نيست، مگر آن‌كه تفاوت ميان آن‌ها به اندازه ضخامت يك خشت معمولى كه سطح بزرگ‌ترش روى زمين قرار گرفته يا چهار انگشت متعارف به هم چسبيده باشد. و لازم‌