بنده نمى‌تواند فرزند او را از او بگيرد، اگر چه ازدواج كرده باشد، تا اين كه بنده آزاد شود. زن مادامى كه مرد عبد است به فرزندش سزاوارتر از او است. پس آن گاه كه آزاد گرديد، او به آنها از زن سزاوارتر است.

مرحوم شيخ مانند اين روايت را با اسناد خود از محمد بن يعقوب و حسن بن محبوب روايت كرده است. (٦٥)

نكات

١. روايت على‌التحقيق موثقه و دست كم موثوق الصدور است (٦٦).

٢. روايت مختص به مورد طلاق است.

٣. اطلاق آن دلالت دارد بر احقيّت پدر در تمام دوران كودك، در صورت ازدواج مادر مطلّقه .

٤. مسبوق بودن حرّيّت پدر به مملوك بودن او در مورد روايت، خصوصيّت ندارد و ظهور آن (به جهت الغاى خصوصيت)، در احقيّت مطلق پدر حرّ در مقابل مادر متزوّجه است.

مستندات و نقد و بررسى ديدگاه‌ها

مستندات قول اوّل

قول اول عبارت بود از اينكه مادر در مدت رضاع، ـ خواه كودك دختر باشد يا پسر ـ احق به حضانت است و بعد از رضاع اگر كودك پسر باشد، پدر احق است و اگر

(٦٥) وسائل الشيعه، آل البيت(ع)، كتاب النكاح، باب ٧٣ از ابواب احكام الاولاد، ج ٢١، ص ٤٥٩، ح ٢؛ كافى، ج ٦، ص ٤٥، ح ٥؛ تهذيب الاحكام، ج ٨، ص ١٠٧، ح ٣٦١ و ج ٧، ص ٤٧٦، ح ١٩١٣؛ الاستبصار، ج ٣، ص ٣٢١، ح ١١٤٢.
(٦٦)در اين سند فقط داود رقى مورد بحث و مناقشه است. مرحوم شيخ وى را توثيق كرده است و مرحوم ابن غضائرى و مرحوم نجاشى وى را به شدت تضعيف كرده و وى را از غلات شمرده‌اند. شايان ذكر است از جمله راويان داود رقى ابن‌ابى عمير است.(ر.ك: معجم رجال الحديث).