براساس رواياتى، مقصود از «عشيرتك الأقربين» در آيه ٢١٤ شعراء (٢٦) بنى‌عبد مناف دانسته شده و پيامبر (ص) نخست، مأمور به دعوت ايشان شده است. [١] نيز در پى تفاخر آنان با بنى‌سهم، نسبت به جمعيّت طايفه خويش آيات ١- ٢ تكاثر (١٠٢) نازل شد و آنان را نكوهش كرد. [٢] همچنين مقصود از قريش در آيه ١ قريش (١٠٦) بنى‌عبد مناف دانسته شده است. [٣]

بنى‌عمرو بن عمير

بنى‌عمرو بن عمير، پسران عمرو بن عمير (حبيب، مسعود، عبدياليل، ربيعه و كنانه) تيره‌اى از قبيله ثقيف بودند. [٤] برخى مفسّران، نزول آيات ٢٧٨- ٢٧٩ بقره (٢) را درباره آنان دانسته‌اند كه در بين آنها رباخوارى رواج داشته و خداوند آنان را از اين عمل برحذر داشت. [٥] براساس روايتى از مُقاتل، آيه ٢٢ انشقاق (٨٤) درباره بنى‌عمرو بن عمير نازل شد كه به واسطه تكذيب آيات الهى، خداوند آنان را به عذابى دردناك وعده داد. [٦]

بنى‌غطفان---) غطفان‌

بنى‌غِفار

بنى‌غِفار، تيره‌اى از قبيله كنانه و ساكن در نزديكى مدينه بودند. [٧] برخى مفسّران، نزول آيه ١١ احقاف (٤٦) را درباره اسلام آوردن بنى‌غِفار به دعوت ابوذر و مورد تمسخر قرار گرفتن آنان از سوى قريش دانسته‌اند. [٨] نيز آيه ٩٩ توبه (٩) درباره ايمان بنى‌غفار و برخى قبايل ديگر نازل شده است. [٩] گفته شده: آيات ٩٠ و ١٢٠ توبه (٩) در نكوهش آنان نازل شده كه با بهانه‌جويى، قصد سرپيچى از شركت در جنگ تبوك را داشته‌اند. [١٠] همچنين آيات ١٠١- ١٠٢ توبه (٩) در مورد نفاق‌

[١] جامع‌البيان، ج ١١، جزء ١٩، ص ٨٤٤؛ الجامع لأحكام القرآن، قرطبى، ج ١٣، ص ٩٦.

[٢] التبيان، ج ١٠، ص ٤٠٢؛ اسباب النزول، واحدى، ص ٤٠٠.

[٣] كشف‌الأسرار، ج ١٠، ص ٦٢٥؛ تفسير مبهمات القرآن، ج ٢، ص ٧٤٥ و ٧٤٦.

[٤] المحبّر، ص ٤٦٠؛ البدء و التاريخ، ج ٤، ص ١٥٥.

[٥] جامع‌البيان، ج ٣، جزء ٣، ص ١٤٧؛ مجمع‌البيان، ج ١- ٢، ص ٦٧٤.

[٦] الجامع لأحكام القرآن، قرطبى، ج ١٩، ص ١٨٥.

[٧] ر. ك: انساب‌الاشراف، ج ١١، ص ١٢٢؛ جمهرة انساب العرب، ص ١٨٦ و ٤٦٥.

[٨] النكت و العيون، ماوردى، ج ٥، ص ٢٧٤؛ مجمع‌البيان، ج ٩- ١٠، ص ١٢٩.

[٩] كشف‌الأسرار، ج ٤، ص ١٩٦.

[١٠] جامع‌البيان، ج ٦، جزء ١٠، ص ٢٦٧؛ الجامع لأحكام القرآن، قرطبى، ج ٨، ص ١٤٣ و ١٨٤.