ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٣٧ - آيندگان همان گونه از اين خاكدان بگذرند كه گذشتگان گذشتهاند

آيندگان همان گونه از اين خاكدان بگذرند كه گذشتگان گذشته‌اند .
اين يك پديدهء كاملا واقعى است كه امير المؤمنين عليه السلام براى به خود آوردن مردم خود باخته بيان مى فرمايد . يعنى اى مردم ، بدانيد ، اگر چه با يك توجه اندك مى توانيد بدانيد و لو هشدار دهنده اى به شما هشدار ندهد ، زيرا « آنرا كه عيان است چه حاجت به بيان است » ، امير المؤمنين عليه السلام مى خواهد به وسيلهء توجه دادن مردم به واقعيت مزبور ، آنانرا به گرديدن تكاملى تحريك فرمايد كه فقط با تقوى امكان پذير است . و الَّا ، خود گذشت زمان و حركت مستمر كاروان بشرى به زير خاك بديهىتر از آن است كه نيازى به هشدار داشته باشد .
جملات امير المؤمنين عليه السلام ما را به فطرت پاك و عقل ناب و وجدان صاف ارجاع مى فرمايد كه اين حركت با آن همه قوانين و عظمتها كه در اختيار اين كاروان سريع السير در جريان است ، محال است بىآغاز و بىانجام و بىمقصد بوده باشد . قضيهء چنان نيست كه بگوييد و خود را دلخوش كنيد كه :
< شعر > يك چند به كودكى به استاد شديم يك چند به استادى خود شاد شديم پايان سخن شنو كه ما را چه رسيد از خاك بر آمديم و بر باد شديم < / شعر > بدانيد و با حق اليقين بدانيد :
< شعر > روزگار و چرخ و انجم سر به سر بازيستى گرنه اين روز دراز دهر را فرداستى < / شعر > ناصر خسرو اين نصيحت را گوش فرا دهيد :
< شعر > اى خنك آنرا كه او ايام پيش مغتنم دارد گذارد وام خويش < / شعر >