تنسوخ نامه ايلخاني - الطوسي، الخواجة نصير الدين - الصفحة ١٨٥ - فصل در صفت حجر نوشادر و خواص او

آن‌كس برود. تا آنگاه كه با آب گرم بشويند، و پاك كنند [١]. و به روغن زيت چرب كنند[٢].

و بهترين او آنست كه زود بگدازد.

و طبيعت او گرم و خشك است، بدرجه سوم. و درو سمّيّتى هست، شش را خشك كند، و باشد كه هلاك كند.

و درو قبضى تمامست. عرق‌[٣] النسا را نافع بود، و اعصاب‌[٤] را زيان دارد. و اعضاء مسترخى را سود دارد[٥].

و در آبى كه در آن‌[٦] زاج بوده باشد. اگر بدان سروتن بشويند وادمان كنند[٧] تب آرد.

فصل در صفت حجر نوشادر و خواصّ او

نوشادر [نيز] چند نوع است: اوّل معدنى است.

و بهترين نوشادر آنست كه مانند بلور باشد. و اكثر لون او سفيد بود[٨] مانند[٩] نمك ريزه.

و آورده‌اند كه موضع آن حيوان‌[١٠] كه آنرا سمندر [مى‌] خوانند

[١]م: بشويد و پاك كند- ج، ن: و پاك بكند

[٢]ع: پاك كنند

[٣]ب: و عرق‌

[٤]م، ب: اعصاب‌

[٥]ب: نافع بود

[٦]م، ب: و در داروهائى كه درو

[٧]ب: كند

[٨]ج، ن، م: آن سفيد باشد

[٩]ع: مثل‌

[١٠]ب: در موضع آن حيوانى بود.