تنسوخ نامه ايلخاني - الطوسي، الخواجة نصير الدين - الصفحة ٤٧ - فصل در امتحان ياقوت
و دانگ سنگى[١] ياقوت عزيزتر و شريفتر از دانگى مرواريد بود.
اما اغبس را اگر طاووسى و نيكو و آبدار بود، و با طراوت[٢] و ممسوح، بهاء آن عشر رمّانى باشد. (و آسمان گون[٣]) و اكهب و كحلى را نصف عشر. و ارغوانى[٤] و خمرى را بها با نصف و ثلث آيد.
و لحمى و گلنارى را بها با[٥] عشر و نصف عشر. و وردى را تا پنجاه و يك.
و ياقوت زرد، اگر نيكو و بطراوت و آبدار و ممسوح بود، و مشمشى يا معصفرى (بود)[٦]، دو دانگ، بسه دينار ارزد. و نيم مثقال بشش دينار ارزد.[٧] و چهار دانگ بشانزده[٨] دينار، و پنج دانگ سى دينار.
و (يك)[٩] مثقالى پنجاه دينار.
و ديگر اجناس سنگ اين بها كنند. و ياقوت سفيد را قيمتى زيادت نبود، و دو بهاء بلور بيش نخرند[١٠]»
فصل[١١] در امتحان ياقوت
ياقوت را پنج نشان باشد.
اول آنكه همه سنگها را[١٢] بسايد. و جز[١٣] الماس او را نسايد.
[١]ب: و آنگه سنگ
[٢]ب: بطراوت
[٣]در ب: نيست
[٤]ب: و عشر ارغوانى
[٥]ب: و كلباسى را بها تا
[٦]در ب: نيست
[٧]اين كلمه فقط در ب: است
[٨]ب: شانزده
[٩]در ب: نيست
[١٠]از ابتداء فصل تا اينجا بمقدار يك ورق در نسخه ع: نيست.
[١١]ع: سخن
[١٢]ب: هر سنگ- كلمه (همه) فقط در م: است
[١٣]ب: و غيره.