تنسوخ نامه ايلخاني - الطوسي، الخواجة نصير الدين - الصفحة ١٨٦ - فصل در صفت حجر نوشادر و خواص او

[در معدن نوشادر است. و آن حيوانيست‌] مثل گربه، و پوست او از آتش‌[١] نسوزد. و ملوك از آن «دستار خوان سازند.

و معادن‌[٢]» نوشادر بغايت گرم باشد. چنانكه اگر تخم‌مرغ را بر زمين آن‌[٣] بنهند، پخته شود.

و خاصّيّت او آنست كه اجساد سياه را سفيد گرداند. و اگر آن را با زنگار بياميزند، و تر كنند، و بر روى نقره بكار برند[٤] همچنان باشد كه سيم‌[٥] سوخته.

و اگر بآب نوشادر بر روى‌[٦] چيزهائى كه آنرا الحام‌ [٧] قلعى خواهند كرد طلى كنند، لحام (او) بهتر آيد.

[و] اگر آهن (را) يا مس (را) يا برنج را خواهند كه زر اندود كنند، بواسطه نوشادر توانند[٨] كرد.

و اگر (نوشادر را) با قلعى بياميزند، بعد از سحق تمام، و بروغن‌[٩] حل كرده، بر عضوى (كه آنرا) خضاب كرده (باشند) طلى كنند، آن عضو را سياه كند.

و مزاج نوشادر گرم و خشك است. [و درو قبضى هست تمام‌[١٠].]

و درو خاصّيّتى است كه چيزها را از عمق جذب كند.

[١]ب: و مانند گربه‌ايست و پوست او بآتش‌

[٢]ب: رومال سازند و معدن- م: دستار خان سازند و معادن‌

[٣]ع: مرغى را بر زمين معادن‌

[٤]م: دارند

[٥]م: بسيم‌

[٦]ع: و روى‌

[٧]ب: خام- م: لحام‌

[٨]ب: توان‌

[٩]ج، ن: و بر روغن‌

[١٠]كلمه (تمام) تنها در- ع- است.