بسم الله الرحمن الرحيم كتاب الشركه بدان كه شركت عبارت از آن است كه يك چيز مال دو نفر يا زيادتر باشد خواه آن چيز ملك باشد يا حق وان بر چند قسم است " اول " شركت واقعيه قهريه مثل مال ياحقى كه بميراث بدو نفر يا زيادتر برسد " دويم " شركت واقعيه اختياريه غير عقديه مثل آنكه دو نفر زمين مواتى را با هم احيا كنند يا چاهى بكنند يا آب مباحى را بردارند يا درختى را از زمين بكنند " سيم " شركت ظاهريه قهريه مثل آنكه مال دو نفر بدون اختيار آنها ممزوج شود ولو بفعل اجنبى بطورى كه مال هيچ كدام از يكديگر نتوان امتياز داد خواه هر دو مال از يك جنس باشد مثل مخلوط شدن گندم كسى با گندم ديگرى يا دو جنس مثل مخلوط شدن آرد گندم با آرد جو يا مخلوط شدن روغن بادام با روغن گردو يا مخلوط شدن شركه با شيره " چهارم " شركت ظاهريه اختياريه مثل آنكه بى قصد شركت باختيار خود مال خود را روى مال ديگرى بريزد پس در واقع مال هر كدام از يكديگر جدا است واز اين جهت است كه اگر فرضا متميز وجدا شود هر كدام مال صاحبش خواهد بود واما اگر مال دو نفر مخلوط يك ديگر شود ولكن ممتاز از يكديگر باشد موجب شركت نمىشود نه در واقع ونه در ظاهر زيرا كه اگر مشتبه شود مرجع آن صلح قهرى است يا قرعه " پنجم " شركت واقعيه حاصل بعقدى از عقود غير عقد شركت مثل آنكه دو نفر يك چيز را بشراء يا صلح يا هبه ونحو آنها مالك شوند " ششم " شركت واقعيه كه كسى ديگرى را در مال خودش شريك نمايد مثل آنكه كسى مالى را خريده وديگرى از او خواهش نمايد كه مرا با خود در اين شراء شريك كن واو اجابت كند واين را تشريك مىنامند واين عقد صحيح است " هفتم " شركت واقعيه عقديه كه بعقد شركت انشاء نمايند شركة هر يك را در مال ديگرى كه آن را شركة عقديه نامند واز عقود معدود است وبدانكه شركت گاهى متعلق