در آمدی بر تفکرات فلسفی - حسینی بیان،سید مهدی - الصفحة ١٤٨ - ثالس ملطِی

ثالس ملطِی

او ِیکِی از حکماِی سبعه است که قبلاً هم به معرفِی اجمالِی او پرداخته بودِیم و در اِینجا به قسمت دِیگرِی از شرح حال او مِی‌پردازِیم.

اقاوِیل و آراء و نظرِیه‌هاِی حکمِی ثالِس مَلَطِی در مِیان فلاسفه معروف است و او اول کسِی است که در شهر مَلَطِیه حکمت آموخت و حکمت را از فِیثاغورس «نامدار» اخذ نمود و به مصر سفر کرد و از علماِی آنجا علوم طبِیعِی و غِیر آن را فرا گرفت و از کلمات اوست که عالم آفرِینش را مبدأِیِی است که عقول از ادراک هوِیت آن عاجز است[١] و او را از رهگذر آثار و افاعِیل و ابداع و تکوِینِ أشِیاء ادراک مِی‌نماِید. پس چِیزِی از اسماِی او را از جانب ذات او ادراک نمِی‌توانِیم کرد، بلکه از ذات خود، او را ادراک مِی‌کنِیم و آن را در اصطلاح حکماِی اسلامِی «برهان صدِّیقِین»[٢] مِی‌گوِیند.

از کلام حکِیمانه ثالس ملطِی است که حق تعالِی از«لاشِیء» شِیء را ابداع نمود و در حال ابداع، صورتِی از آن چِیز در نزد خدا

[١] مشتاق اصفهانِی (در دِیوان اشعار، غزلِیات، غزل شماره ١) چنِین مِی‌گوِید:

به عقل نازِی حکِیم تا کِی به فکرت اِین ره نمِی‌شود طِی

به کنه ذاتش خرد برد پِی گر رسد خس به قعر درِیا

[٢] «مَنْ عَرَفَ نَفْسَهُ فَقَدْ عَرَفَ رَبَّهُ». (مصباح الشريعة، ص١٣).