شرح و تفسیر دعای افتتاح - ایزدی، عباس - الصفحة ٩٥ - قابليت و دعا، شرط افاضه

آيندگان كم بيايد؟ خير از اين بابت نيست، ولى ماده بايد قابليّت داشته باشد و بپذيرد. لذا شرائط مى‌خواهد مثلا خاك بايد تبديل به گياه شود، گياه را حيوان بخورد و گوشت شود گوشت را انسانى بخورد و غذا جزو خون او شود تا پس از مراحلى تبديل به نطفه گردد و منتقل به رحم زن شود و در آنجا مراحلى را طى كند تا انسان شود و به دنيا بيايد.

قابليت و دعا، شرط افاضه

پس از ناحيه خداوند حالت منتظره‌اى در فيض حق نيست اما حالت منتظره در مستفيض و گيرندۀ فيض هست زيرا كه پذيرش فيض در او، مشروط به شرائط است از جمله دعا و خواستن.

فرض كنيد بچه‌اى كه درس نخوانده نمى‌شود به او ديپلم يا ليسانس بدهيد. در اينجا شما بخل نداريد اما بچه نمى‌تواند اين مدرك را بگيرد چون تا مرحله‌به‌مرحله كلاسها را طى نكند و نمره قبولى نياورد قابليت در او حاصل نشده و در هر كلاسى در صورت موفقيت، لياقت پيدا مى‌كند براى كلاس بعدى آنوقت مى‌گوئيم بلى خداوند به هركه هرچه سزا ديد حكمتش آن داد ولى او بايد بتواند بپذيرد.

در رابطه با دعا خيلى وقتها هست تا آن حال دعا و دل شكستگى و آن تحقق حال عبوديت پيدا نشود و تا آن معنويت خاص نباشد، دعاكننده قابل فيض‌يابى نيست مثل ساير جريانات و مواد