شرح و تفسیر دعای افتتاح - ایزدی، عباس - الصفحة ٧٩ - عبوديت و بندگى تكوينى

بسم اللّه الرحمن الرحيم

درس چهارم عبوديت و بندگى تكوينى

در درس قبل عرض شد حقيقت بندگى با دعا يكى است. از بندگى در زبان عربى به عبوديت تعبير مى‌شود و عبوديت و بندگى يا تكوينى است و يا تشريعى. تكوينى يعنى از نظر هستى موجودى بنده و وابسته به موجود ديگر است از اين نظر همه انسانها عبد خدا هستند. نظير اينكه پدرى چند فرزند دارد اين فرزندان بخواهند يا نخواهند تكوينا و از نظر هستى، وجودشان از پدر است و با يكديگر رابطه وجودى دارند و مايۀ وجودشان پدر است.

بنابراين تمام موجودات عالم هستى مخلوق خدا هستند و از نظر توحيد همۀ موجودات وجودشان از وجود خداوند سرچشمه گرفته است اين عبوديت تكوينى است و هيچ موجودى نمى‌تواند بندگى تكوينى را كه عين ذات اوست از خود سلب كند.

در قرآن كريم در قبال كسانى كه ملائكه را فرزندان (دختران) خدا مى‌دانند و يا حضرت عيسى عليه السّلام را فرزند خداوند مى‌نامند،