تحف العقول ت حسن زاده - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٤٤١ - پند و زهد و حكمت
پند و زهد و حكمت
خداوند، نيرنگ ستم پيشهگان و تجاوز حسدورزان و خشونت گردنكشان را از ما و شما دور سازد. اى مؤمنان مباد كه سركشان و پيروان ايشان كه شيفته دنيا و روى آورنده به آنند شما را از حقّ برگردانند آنان كه فريب خورده دنيايند و به دنيا و كالاى پوسيده و گياه خشكيده نابودشدهاش در فردا، روى آوردهاند. از آنچه خداى شما را به دور داشته، بركنار باشيد و در آنچه خداى شما را بىميل خواسته، زهد در پيش داريد و بدان چه در اين سراى مىباشد اعتماد نكنيد چونان كسى كه اين سراى را منزل پايدار و آرامش جاودانه خود شمرده است. و به خداى سوگند كه در آنچه در اين دنياست از زرق و برق دنيا و گذشت روزهايش و دگرگونى و انقلابش و عبرتها و به بازى گرفتن شيفتگانش، نشانهاى بر ضدّ دنياست. به راستى، دنيا پايين دست را فرا مىبرد و بالادست را فرو مىنشاند و فردا گروهى را به دوزخ مىراند، پس در اين [حادثهها] براى آگاه دل، عبرتگيرى و آزمايش و بازدارندگى است. و به راستى، واقعههايى كه هر روز و شب براى شما پيش مىآيد از تاريكى فتنهها و بدعتهاى پيش آمده و روشهاى ستمگرانه و تلخىهاى روزگار و هراسناكى پادشاه و وسوسه شيطان، دلها را از خواسته خويش باز مىدارد و از هدايت در دسترس و شناخت حقّگرايان مانع مىشود مگر اندكى كه خداى عزّ و جلّ نگاه مىدارد، پس كسى به گذشت روزگار و دگرگونى حالتها و نتيجه فتنهها واقف نمىگردد مگر آن كه خداى نگاهش دارد و راه حقيقت را بپيمايد و ميانه رو باشد سپس در اين رهروى از زهدورزى، يارى جويد و پيوسته انديشه كند و از عبرتها پند گيرد و [خويشتن را] باز دارد، پس به طراوت زودگذر دنيا بىميل باشد و از لذّتهاى آن چشم پوشد و مشتاق نعمتهاى پايدار آخرت باشد و برايش نهايت كوشش خود را بكند و يادآور مرگ و دشمن هم زيستى با ستم پيشهگان باشد، پس در اين صورت به دنيا با نگاهى روشن و تيزبينانه بنگرد و فتنههاى پيش آمده و گمراهىهاى تازه پديد آمده و ستم پادشاهان ستمران را موشكافانه نظر كند. به عمرم قسم كه شما از حوادث گذشته در روزگار پيش از اين، چندان انبوه فتنهها و پافشارى در فتنهها را پشت سر گذاشتهايد