تحف العقول ت حسن زاده - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٢٨٧ - خلاصه سفارش أمير المؤمنين على
اى كميل! نيكوترين زيور مؤمن تواضع است و جمال او پاكدامنى و شرفش عميق فهميدن دين و عزّتش ترك بگو و مگو و هياهوست.
اى كميل! در هر صنفى، گروهى برتر از گروه ديگرند؛ پس مبادا با فرومايگان آنها به مناظره پردازى و درگير شوى و هر چند به تو بد گويند، تحمّل كن و از آن كسانى باش كه خداوند ايشان را چنين توصيف فرموده است: «... چون نادانان ايشان را طرف خطاب قرار دهند به ملايمت پاسخ مىدهند» [سوره فرقان (٢٥)، آيه ٦٣].
اى كميل! در هر حال حقّ بگو و با تقوا پيشگان دوستى كن و از تبهكاران دورى گزين و از منافقان كناره گير و با خيانتكاران معاشرت مكن.
اى كميل! در خانه ستمكاران را مكوب كه با آنها درآميزى و همكار شوى و مبادا آنان را تعظيم نمايى و در مجالسشان شاهد صحنههايى باشى كه خشم خدا را شامل حالت نمايد و اگر مجبور شدى در مجالسشان حضور يابى همواره به ذكر خدا پرداز و به او توكّل كن و از گزندشان به خدا پناهنده شو و چشم از [صحنههاى گناه انگيز] آنان برگير و سر به زير باش و به دل كردار آنان را منكر بدان و چنان به تعظيم خداوند آوايت را بلند كن تا بشنوند؛ زيرا تو به اين طريق مورد حمايت و تأييد [خدا] قرار گيرى و از گزندشان رهايى يابى.
اى كميل! همانا بهترين چيزى كه بندگان پس از اقرار به خدا و حقّانيّت اوليايش، به درگاه الهى به عنوان نمونه تقديم نمايند، پاكدامنى و بردبارى و پايدارى است.
اى كميل! تنگدستى خود را بر مردم نمايان مساز و با عزّت و پنهان سازى به خاطر خشنودى خدا، شكيبايى پيشه كن.
اى كميل! اشكالى ندارد كه راز خود را به برادرت بازگويى، امّا برادر تو كيست؟
برادر تو آن كس است كه در سختى تو را وانگذارد و هنگام كشانده شدن به گناه [براى نجات تو از آن وضعيّت] از پاى ننشيند و بدون درخواست تو نياز تو را برآورده سازد و در كارت تنهايت رها نكند تا تو به او اعلام نياز كنى؛ پس اگر چنين برادرى تمايل به گمراهى پيدا كرد او را اصلاح كن.
اى كميل! مؤمن آينه مؤمن است؛ زيرا به دقت او را مىنگرد تا نياز او را دريابد و آن را برآورده نمايد و به زيباسازى حال و وضع او پردازد.