تحف العقول ت حسن زاده - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٣٤٥ - سخنان كوتاهى كه از أمير المؤمنين على

و برتر از تندرستى، دل را پاك نگاه داشتن است.

١٩- مؤمن را سه ساعت است: ساعتى كه در آن با پروردگارش راز و نياز نمايد، ساعتى كه به محاسبه نفس خود پردازد و ساعتى كه به خوشيها و لذّات حلال و زيباى زندگى دمساز شود.

خردمند در پى سه كار باشد: بهسازى زندگى، يا گام برداشتن براى آخرت، يا كامجويى از لذّتهاى مشروع.

٢٠- چه بسيار كسان كه خداوند با استمرار احسان خود آنان را گرفتار سازد و چه بسيار كسان كه چون خداوند گناهانشان را پوشيده دارد، مغرور گردند و چه بسيار كسان كه خداوند نام نيكشان را بر زبانها اندازد و آنان فريفته شوند؛ خداوند بنده‌اى را همانند آن كه در نافرمانى مهلتش داد، مورد آزمايش قرار نداده است. خداى عزّ و جلّ فرمايد: «ما فقط به ايشان مهلت مى‌دهيم تا بر گناه خود بيفزايند» [سوره آل عمران (٣)، آيه ١٧٨].

٢١- بايد نياز به مردم و بى‌نيازى از آنها را در دل خود فراهم آورى: نياز را از نظر نرم گفتارى و گشاده‌رويى و بى‌نيازى را از نظر آبرومندى و عزّت دائمى.

٢٢- نه خشمگين شويد و نه خشمگين سازيد، سلام را آشكار نماييد و سخن پاك بر زبان رانيد.

٢٣- شخص بزرگوار اگر مورد مهر قرار گيرد نرم شود و شخص فرومايه هر گاه مورد لطف واقع شود سخت دل گردد.

٢٤- آيا براى شما دين‌شناس واقعى را معرفى نكنم؟ دين‌شناس واقعى كسى است كه به مردم اجازه نافرمانى ندهد و از رحمت الهى نوميدشان ننمايد و از كيفر ناگهانى خداوندى خاطرشان را آسوده نسازد.

و از قرآن به خاطر امور ديگر دست برندارد. در عبادتى كه با شناخت توأم نباشد خيرى ندارد و در دانشى كه در آن تفكّر نشود، خيرى ندارد و قرائت قرآن كه در آن تدبّر صورت نگيرد، خيرى ندارد.