تحف العقول ت حسن زاده - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٤٩١ - سخنان كوتاه امام سجاد

١١- مردى از امام سجاد ٧ پرسيد: زهد چيست؟ امام سجاد ٧ فرمود:

زهد ده جزء دارد: بالاترين درجه زهد، كمترين درجه پارسايى است و بالاترين درجه پارسايى، پايين‌ترين درجه يقين است و عالى‌ترين درجه يقين، كمترين درجه خشنودى است. همانا [تعريف‌] زهد در يكى از آيات قرآن آمده است: «تا بر آنچه از دست شما رفته اندوهگين نشويد و به سبب آنچه به شما داده است شادمان نگرديد» [سوره حديد (٥٧)، آيه ٢٣].

١٢- درخواست حاجات از مردم، زندگى را ذلّت بار سازد و شرم و حيا را از بين ببرد و سبب كاهش وقار گردد و اين همان فقر آشكار است. و كمتر حاجت خواستن از مردم، همان بى‌نيازى آشكار و واقعى است.

١٣- به راستى، محبوبترين شما در نزد خدا خوش‌كردارترين شماست و به راستى، بزرگوارترين شما در پيشگاه الهى شيفته‌ترين شما به آن چيزى است كه نزد خداست. و به راستى، نجات يافته‌ترين شما از عذاب الهى بيمناك‌ترين شما از خداست و به راستى، نزديك‌ترين شما به خدا گسترده اخلاق‌ترين شماست و همانا، پسنديده‌ترين شما در پيشگاه خدا نعمت بخش‌ترين شما بر خانواده خويش است و همانا، ارجمندترين شما نزد خدا پرهيزگارترين شماست.

١٤- امام سجاد ٧ به يكى از پسرانش فرمود: پسر جانم! پنج كس را در نظر دار و با آنان همنشين و هم‌سخن مشو و در هيچ راهى آنان را همراهى مكن. گفت: پدر جانم، آنها كيانند؟ امام سجاد ٧ فرمود: مبادا با دروغ پرداز همنشين شوى كه او همچون سراب است، دور را نزديك و نزديك را به تو دور جلوه‌گر مى‌سازد؛ مبادا با فاسق نشست و برخاست نمايى كه تو را به لقمه‌اى يا به كمتر از آن بفروشد، مبادا با تنگ نظر مصاحبت كنى كه به هنگام نيازمندى شديد تو به مال او، تو را واگذارد؛ مبادا با احمق رفاقت نمايى كه چون خواهد به تو سود رساند به زيان دچارت سازد مبادا با كسى كه با خويشاوندانش قطع رابطه كرده رفت و آمد كنى كه من او را در قرآن نفرين شده يافتم.

١٥- به راستى، شناخت و كمال ديانت مسلمان در اين است كه از سخنان بى‌فائده خوددارى نمايد