ترجمه اصول کافي شيخ کليني - کمره‌اي، شيخ محمد باقر - الصفحة ٧٥٦

من مى‌گويم ممكن است ارتكاب گناهان كبيره نقض ايمان محسوب شود كه در اين خبر مورد نقض را استثناء كرده است و شايد مطلق معصيت چنين باشد. از مجلسى (ره)- در اين خبر چند وجه است:

١- آنچه پدرم بيان كرده كه مقصود اين است كه برادرى شما از تشيع و در اين جهان نيست بلكه از عالم ارواح است و پيش از انتقال به اجساد و در اين جهان به واسطه دين شما يك ديگر را شناخته‌ايد و اين كشف از اخوت در عليين كرده است.

٢- گفته شده مقصود اين است كه شما بر پايه تشيع از روى حقيقت برادرى نكرديد زيرا اگر چنين بود همه جهات برادرى و اداى حقوق ميان شما برقرار بود بلكه شما بر پايه شيعه‌گرى تنها همديگر را شناخته و به همديگر تعارف كرديد بى‌اينكه به راستى با هم برادرى كرده باشيد، بنا بر اين حديث در مقام انكار و سرزنش است، يا مقصود مجرد اخبار از يك واقعيتى است.

٣- مقصود اين است كه برادرى شما منحصر نيست به پيدايش اين مذهب و قبول آن بلكه در حال ولادت و قبل از آن و بعد از آن هم شما برداريد زيرا منشأ برادرى شما به سبب اين است كه از يك سرشت و يك روح آفريده شديد و اين هم به همان وجه اول برمى‌گردد يا نزديك به آن است. پايان نقل از مجلسى (ره).

من گويم: أنسب، همان وجه دوم است و مضمون اين اخبار اعلام از اين است كه وابستگان به مذهب شيعه به عمق آن مذهب توجه نكرده‌اند و آن مقام از وحدت و يگانگى كه اساس برادرى و برابرى و مغز تعليمات مذهب شيعه است درك نكرده‌اند و به مقام همان ظاهر تحزّب و تعارف يك ديگر دل خوش كرده‌اند و ظاهر عنوان باب هم همين است و معلوم مى‌شود