ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٣٠٤ - تفسير
هر كه را او مخذول گرداند كس قدرت ياريش ندارد و يا اينكه گاه فتح سريع بمؤمن ميدهد و گاه نصرت آنها را بتأخير مياندازد و اين امر بر طبق حكمتست و هرگز در وعده او خلفى نخواهد بود و مراد از كلمه امر نصر و يارى است.
(يُخْفُونَ فِي أَنْفُسِهِمْ ما لا يُبْدُونَ لَكَ)- يعنى در دل خود شك و نفاق و آنچه را كه قدرت اظهارش را ندارند پنهان ميكنند.
(يَقُولُونَ لَوْ كانَ لَنا مِنَ الْأَمْرِ شَيْءٌ)- ميگويند اگر همانطور كه بما وعده داد ظفر و پيروزى براى ما بود.
(ما قُتِلْنا هاهُنا)- ما اينجا كشته نميشديم و اين جمله در مقام تكذيب و شك آنها درباره وعده الهى به پيغمبر به اينكه مسلمين حتماً بر شرك پيروز خواهند شد ميباشد.
(قُلْ)- بگو اى محمد بايشان در جواب اين سخن:
(لَوْ كُنْتُمْ فِي بُيُوتِكُمْ لَبَرَزَ الَّذِينَ كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقَتْلُ إِلى مَضاجِعِهِمْ)- در اينجا دو قولست:
١- يعنى اى منافقان و شك آوران اگر در خانههايتان بنشينيد و از جهاد سر باز زنيد مؤمنان كه بر ايشان جهاد واجب شده با صبر و باميد ثواب الهى بجنگ بيرون خواهند رفت و در راه خدا ميكشند و كشته ميشوند و تقدير كلام اينست كه اگر شما از جهاد تخلف كنيد مؤمنان تخلف نخواهند كرد.
٢- اگر شما در خانهها بمانيد كسانى كه قتلشان مكتوب شده و اجلهايشان در لوح محفوظ براى اين وقت معين گشته بخوابگاه خود خواهند شتافت زيرا آنچه را كه خدا واقع شدن آن را ميداند البته واقع خواهد شد. و لازمه و معنى اين سخن اين نيست كه مشركان قدرت بر قتال نخواهند داشت باين دليل كه خداوند اين مطلب را درباره ايشان ميداند و نوشته است زيرا علم خداوند هم چنان كه باين مطلب تعلق دارد كه آنها از جهاد تخلف خواهند كرد باين مطلب نيز تعلق دارد كه آنها قدرت بر جهاد دارند و با داشتن قدرت تخلف خواهند نمود و خلاصه علم خدا بتخلف آنها از جهاد سلب قدرت آنها را از جهاد نميكند.