ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٣٦٠ - تفسير
در مورد خطاب ميباشد).
درباره اينكه بچه چيز بين مؤمن و منافق و طيب و خبيث تميز داده اقواليست:
١- با امتحان و تكليف كردن بر جهاد و مانند آن كه موجب ظاهر شدن باطن و كشف حال مردم است چنان كه روز احد باثبات قدم مؤمنان و تخلف و سركشى منافقان معلوم شد. (از جبايى).
٢- بوسيله آيات و دلايلى كه عليه ايشان استدلال ميشود.
٣- با نصرت مؤمنان و عزيز ساختن اسلام و ذلت دادن كافران و منافقان (از ابى مسلم).
٤- با واجب كردن فرائض كه مؤمن با عمل بآنها ثبات قدم مييابد و هم ثبات خود را نشان ميدهد و از كسانى كه در موقع انجام واجبات بعقب باز ميگردند ممتاز ميشود.
(وَ ما كانَ اللَّهُ لِيُطْلِعَكُمْ عَلَى الْغَيْبِ)- يعنى خداوند هيچيك از شما را بر غيب خود آگاه نساخته كه از دل مردم با خبر باشيد و مؤمن را از منافق باز شناسيد.
(وَ لكِنَّ اللَّهَ يَجْتَبِي مِنْ رُسُلِهِ مَنْ يَشاءُ)- يعنى خدا و هر يك از پيغمبران خود را كه بخواهد بر ميگزيند و او را بر غيب آگاه ميسازد.
(فَآمِنُوا بِاللَّهِ وَ رُسُلِهِ)- يعنى چنان كه خداوند بشما امر كرده بوى و پيغمبرانش ايمان آريد.
(وَ إِنْ تُؤْمِنُوا)- اگر تصديق (خدا و پيغمبر) كنيد.
(وَ تَتَّقُوا)- و از عقاب او بترسيد يعنى واجبات و اوامرش را انجام دهيد و از نواهى او بپرهيزيد.
(فَلَكُمْ)- براى شما در اين كار خواهد بود.
(أَجْرٌ عَظِيمٌ)- پاداش بزرگ.
اين آيه دلالت دارد كه ممكنست جماعتى براى رسالت الهى صلاحيت داشته باشند ولى خداوند همه را به اين كار انتخاب نكند بلكه آن كس را كه بخواهد از ميان آنها انتخاب نمايد يا از اينرو كه اين افراد شايستهترند و براى تبليغ نبوت خود