ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٣٥ - تفسير
و گفتهاند فور يعنى قصد چيزى كردن بسرعت و تندى.
تفسير:
سپس خداوند نصرتى را كه در روز بدر بمسلمين فرموده بيان مىدارد:
(لَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ): اى مؤمنان خدا شما را يارى كرد،( بِبَدْرٍ): در بدر با تقويت قلوب شما و با فرستادن فرشتگان و افكندن ترس در دل دشمنان.
(وَ أَنْتُمْ أَذِلَّةٌ): يعنى در حالى كه ذليل بوديد (اذلاء جمع ذليل است) و مراد اينست كه از نظر عِده و عُده اندك بوديد و تاب مقاومت نداشتيد.
از ابن عباس است كه عدد مهاجران در جنگ بدر ٧٧ تن و عدد انصار ٣٦ تن بود كه جمعاً ١١٣ نفر بودند و مشركان حدود هزار نفر بودند.
از يكى از صادقين نقل شده كه (و انتم ضعفاء) خوانده بجاى انتم اذلة باين دليل كه توصيف ايشان بذليل جايز نيست چون پيغمبر در ميان ايشان بوده است.
پرچمدار پيغمبر ٦ در روز بدر على بن ابى طالب ٧ بوده و پرچمدار انصار سعد بن عباده و بقولى سعد بن معاذ بود.
(فَاتَّقُوا اللَّهَ) يعنى از گناهان و نواهى او بپرهيزيد و بطاعاتش عمل كنيد.
(لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ): تا بشكر نعمت او قيام كرده باشيد.
(إِذْ تَقُولُ لِلْمُؤْمِنِينَ) خطاب به پيغمبر ٦ است يعنى اى محمد وقتى باصحاب مؤمن خود ميگفتى:
(أَ لَنْ يَكْفِيَكُمْ أَنْ يُمِدَّكُمْ رَبُّكُمْ بِثَلاثَةِ آلافٍ مِنَ الْمَلائِكَةِ) آيا براى شما كافى نيست كه خداوند ٣ هزار فرشته بياريتان فرستد.
اين آيه خبر مىدهد كه پيغمبر بياران خود اين سخن را گفته بود. ابن عباس و حسن و قتاده و ديگران گفتهاند كه فرستادن ملائكه بكمك مسلمين در روز بدر بود و ابن عباس گويد: كه: ملائكه جز در روز بدر هرگز جنگ نكردند بلكه بعنوان مدد و پشتيبان مسلمين بودند.