ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٢٢ - تفسير
اينست كه شما تصديق داريد بطور اجمال (بهمه كتب آسمانى) و بطور تفصيل ايمان داريد به آنچه بر ابراهيم و موسى و عيسى و محمد ٦ و ساير انبياء نازل شده ولى آنها (كفار) بكتاب شما تصديق ندارند.
(وَ إِذا لَقُوكُمْ قالُوا آمَنَّا): يعنى چون شما را مىبينند گويند تصديق ميكنيم.
(وَ إِذا خَلَوْا): و چون با خود خلوت مىكنند.
(عَضُّوا عَلَيْكُمُ الْأَنامِلَ)- يعنى سر انگشتان را بدندان ميگزند.
(مِنَ الْغَيْظِ)- از غضب و كينه و بغض از اينكه مىبينند كه مؤمنين با هم ائتلاف و اجتماع كلمه دارند و خداوند آنها را يارى ميكند.
عض بالانامل (سر انگشت بدندان گزيدن) مثل است نه اينكه واقعاً انگشتان خود را گاز گيرند. مثل قول شاعر:
|
عضوا منا الغيظ |
اطراف الأباهيم |
|
يعنى از شدت خشم سر انگشتهاى ابهام خود را بدندان گزيدند.
(قُلْ)- بگو اى محمد بايشان( مُوتُوا بِغَيْظِكُمْ)- لفظ صيغه امر است و معنى نفرين ميباشد گويا ميفرمايد خداوند شما را از غيظى كه داريد بميراند و در اينجمله ذم آنهاست زيرا چنين نفرينى جايز نيست مگر در صورت استحقاق به ذم ايشان بواسطه گناه و كارهاى ناشايسته.
و گفتهاند: يعنى: غيظ شما از عظمت و پيشرفت اسلام هميشگى باد تا بميريد.
(إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ بِذاتِ الصُّدُورِ)- خداوند آنچه را كه از روى نفاق و غيظ بر مسلمين در دل داريد ميداند.