٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص

فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٧٠ - عول در فرائض آیة الله جعفر سبحانى

چهارم بيشتر و از يك هشتم كمتر نمى‌شود، اگر متوفّا چهار زن يا كمتر داشته باشد، سهامشان مساوى است. سهم خواهران و برادران مادرى از يك سوم بيشتر و از يك ششم كمتر نمى‌شود چه زن باشند و چه مرد و كسى به جز فرزند و مادر سهم آنها را از يك سوم كاهش نمى‌دهد. ديه هم مانند تركه بين كسانى كه ارث مى‌برند، تقسيم مى‌شود.

٣. ابو بصير از امام صادق (ع) روايت كرده است:

أربعة لايدخل عليهم ضرر في الميراث: الوالدان والزوج و المرأة؛ (٢٩)

چهار گروه‌اند كه در ارث ضررى به آنها نمى‌رسد: پدر و مادر، زوج و زن.

از آنجا كه مراد از زن در اين روايت، زوجه است، بايستى روايت را با وارد كردن كلاله مادر، مقيد كرد؛ زيرا به كلاله مادر نيز در ارث ضررى نمى‌رسد. بنابراين اگر اينها كسانى هستند كه خداوند آنها را مقدم داشته و فرض آنها از حد معينى كمتر نمى‌شود، به ميزان كسانى كه خداوند آنها را مؤخر داشته است، عبارت‌اند از دختر يا دو دختر، يا خواهران و برادران پدر و مادرى يا پدرى.

٤. محمد بن مسلم مى‌گويد: از امام باقر (ع) پرسيدم: نظر شما در مورد زنى كه مرده و از خود زوج و برادران مادرى و برادران و خواهران پدرى به جاى گذاشته، چيست؟ امام(ع) فرمود:

للزوج النصف ثلاثة أسهم و لإخوتها من أمّها الثلث سهمان الذكر والأنثى فيه سواء، و ما بقي سهم للإخوة والأخوات من الأب: «للذكر مثل حظّ الأنثيين»، لأن السهام لاتعول ولأنّ الزوج لاينقص من النصف ولا الاخوة من الأمّ من ثلثهم فإن كانوا أكثر من ذلك فهم شركاء في الثلث؛ (٣٠)

سهم زوج نصف تركه، يعنى سه سهم از شش سهم و سهم خواهران و


(٢٩) همان، ح٣.
(٣٠) همان، ح ١٧.