ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٥٢ - رهبر چگونه مى تواند آراء مختلف قضات را تصويب نمايد

برى از هوى و هوسند ، بچه دليل در ريشه كن كردن عوامل اختلاف نمى كوشند اين وظيفه رهبر و يا رهبران است كه هرگونه وسيلهء رفع اختلافات را آماده كنند نه اين كه براى بدست آوردن دل همهء آنان اختلافاتشان را تصويب نمايند ٧ ، ٩ - و الههم واحد و نبيّهم واحد و كتابهم واحد ( در صورتى كه خداى آنان يكى است ، پيامبر آنان يكى است ، كتابشان يكى است ) مشيت بالغه خداوندى يكى و آورندهء قانون يكى و منبع قانون نيز يكى است
مشيت بالغه خداوندى يكى و آورندهء قانون يكى و منبع قانون نيز يكى است احكام و تكاليفى كه به وسيلهء پيامبران عظام به جوامع بشرى ابلاغ شده است ، منعكسكنندهء مشيت خداوندى در بارهء صلاح و فساد انسانها است يعنى حيات معقول انسانها كه مقتضاى مشيت خداوندى است و بدون كوشش انسانها در راه تنظيم عوامل اين حيات قابل تحقق نيست ، لذا خداوند متعال به وسيلهء پيامبران راه تنظيم آن عوامل را به وسيلهء تعيين احكام و تكاليف روشن ساخته است . هدف اصلى فرستادن پيامبران و فداكارىهاى آنان و ابلاغ دستورات خداوندى « حيات معقول » انسانها است و اصول بنيادين اين حيات ، واقعيات مشتركى است كه در همهء انسانها وجود دارد . پس انسان يك حقيقت غير قابل تجزيه است و خداى اين انسانها يكى است و پيامبرشان كه بازگوكنندهء مشيت خداوندى در بارهء حيات معقول انسانها است يكى است و منبع اصلى احكام و تكاليفى كه تنظيمكنندهء حيات مزبور است ، كتاب الهى است كه جامع همهء واقعياتى است كه بوسيلهء پيامبران گذشته و عقل سليم و فطرت پاك ابراز مى گردد .
اختلاف سازنده و اختلاف ويرانگر
اختلاف سازنده و اختلاف ويرانگر - درك واقعيات و تطبيق آنها بر شئون حيات معقول بشرى ، ممكن است دو نوع اختلاف به وجود بياورد . اختلاف سازنده و اختلاف ويرانگر . هر اختلافى كه مربوط به تنوع موقعيتها و شئون بشرى در مجراى دگرگونىها يا مربوط به اختلاف فهم و موضعگيرى