ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٩٥ - تقسيم مباحث كار و ارزش آن به منطقههاى سه گانه

مقياس علمى مسيرى كه بايد يك مكتشف يا هنرمند يا پيشتاز اجتماعى براى رسيدن به هدف خود ، آن را تعيين نمايد آيا اميد مى رود كه روزى فرا رسد كه ما بتوانيم واحد مقياس علمى فعاليت احساساتى را كه بشر در پيش برد هدفهاى عالى خود انجام مى دهد ، تعيين نمائيم كدامين وسائل علمى دقيق خواهد توانست واحد مقياس علمى تعليم و تربيتى را تعيين كند كه از يك كلاس ، هم افرادى مانند ماكس پلانك و اينشتين و مندليف را به وجود بياورد و هم درندگان و وحوش و خودخواهان بدتر از درندگان را آيا مى توان توقع داشت كه روزى اصول رياضى و فيزيك و فيزيولوژيك و پسيكولوژيك دست به هم داده ، واحد مقياس علمى براى سنجش فعاليت يك روان با ايمان به كار فكرى يا عضلانى را كه مخلوطى از اميد و آرزو و فرماندهى شخصيت و هدفگيرى اعلاى اجتماعى و تفسير هدف زندگى است ، تعيين نمايد جاى ترديد نيست كه پاسخ همهء اين سؤالات منفى است . و اگر بخواهيم واحد مقياس علمى كار را با نظر به بعد خود كار در نظر بگيريم و آن را از انگيزه و محصول و حامل كار مانند سلولها و اعصاب مغز و دست و پا و چشم خود تجريد كنيم ، چيزى جز فعاليت تجريد شده نمى ماند ، ولى كار و فعاليت به اين معنى نه مفيد است و نه اثر و نقشى در جهان عينى ايجاد مى كند تا كوششى براى پيداكردن واحد مقياس علمى آن انجام بدهيم . و به فرض اين كه به پيداكردن واحد اين بعد كار نيازمند باشيم ، ناچار بايد واحد زمان را به طور قراردادى خالص به عنوان واحد مقياس منظور بداريم .
تقسيم مباحث كار و ارزش آن به منطقه‌هاى سه گانه به خلاف بعضى از متفكران كه گمان مى كنند مباحث مربوط به كار و ارزش آن ، مانند بعضى از مباحث علوم و فلسفه آسان و قابل درك همگانى است و داراى بعد اقتصادى محض مى باشد ، ما معتقديم كه مباحث مربوط