ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٢٦٣ - هيچ انسانى مانند پيامبر اكرم عظمت وجدى بودن لزوم اداى امانت رسالت را درك نكرده است

( وَكَذلِكَ جَعَلْناكُمْ أُمَّةً وَسَطاً لِتَكُونُوا شُهَداءَ عَلَى النَّاسِ وَيَكُونَ الرَّسُولُ عَلَيْكُمْ شَهِيداً ) [١] ( و بدين ترتيب شما را امتى معتدل قرار داديم تا ملاك [ و ميزان حيات معقول ] مردم باشيد و پيامبر ملاك و ميزان [ حيات معقول ] شما باشد ) مسلم است كه بدون اشراف و سلطهء مطلقه بهمه ايده‌ها و آرمانها و عقايد و مصالح و مفاسد بشرى چنين جمله اى از كسى صادر نمى گردد .
( أَ وَلَمْ يَرَ الإِنْسانُ أَنَّا خَلَقْناه مِنْ نُطْفَةٍ فَإِذا هُوَ خَصِيمٌ مُبِينٌ . وَضَرَبَ لَنا مَثَلًا وَنَسِيَ خَلْقَه قالَ مَنْ يُحْيِ الْعِظامَ وَهِيَ رَمِيمٌ . قُلْ يُحْيِيهَا الَّذِي أَنْشَأَها أَوَّلَ مَرَّةٍ وَهُوَ بِكُلِّ خَلْقٍ عَلِيمٌ . ) [٢] ( مگر انسان نمى بيند كه ما او را از نطفه اى آفريديم ، اين انسان ( بدون آنكه علتى داشته باشد ) ناگهان به خصومت آشكار با ما برخاست ، و براى ما مثلى زد و آفرينش خود را فراموش كرد ، مى گويد : كيست كه استخوانهاى پوسيده را زنده خواهد كرد .
باين انسان [ كه از خلقتش غفلت ورزيده است ] بگو : همان خدائى كه آفرينش نخستين استخوانها را به وجود آورد ، بار ديگر آن استخوانها را احياء خواهد كرد و او بر همهء مخلوقات دانا است ) .
( فَأَيْنَ تَذْهَبُونَ إِنْ هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ لِلْعالَمِينَ لِمَنْ شاءَ مِنْكُمْ أَنْ يَسْتَقِيمَ وَما تَشاؤُنَ إِلَّا أَنْ يَشاءَ الله رَبُّ الْعالَمِينَ . ) [٣] ( پس به كجا مى رويد ، جز اين نيست كه آن قرآن تذكرى است براى عالميان ، كسانى از شما كه مى خواهند راه مستقيم به سوى كمال را پيش بگيرند [ از اين تذكر بهره ور خواهند گشت ] و شما چيزى را مورد مشيت خود قرار نمى دهيد ، مگر اين كه مورد مشيت خداوند عالميان بوده باشد ) . جملهء به كجا مى رويد از مقامى صادر مى شود كه

[١] البقرة آيه ١٤٣ .
[٢] يس آيه ٧٨ و ٧٩ و ٨٠ .
[٣] التكوير آيه ٢٦ .