ترجمه و تفسير نهج البلاغه - علامه جعفری - الصفحة ٩٧ - پاسخ به مطلبى كه يكى از شخصيتهاى بزرگ سوئيس در كنفرانس اظهار كرد &#١٧١ مسيحيون از اسلام مى ترسند &#١٨٧

بر معانى خود قرار دادى است . به همين جهت ، و با توجه به همين معنا است كه گفته مى شود : قرآن قطعى الصدور و ظنّى الدلاله است . يعنى اين كه قرآن از خدا به پيامبرش وحى شده است ، قطعى است ، ولى دلالتش به معانى مقصوده ظنى است . البته بدان جهت كه اكثر آيات ، محكمات ، و داراى ظهور قابل استناد است . لذا اين احتمال صحيح نيست .
احتمال دوم
احتمال دوم همان است كه مرحوم محقق هاشمى خويى بيان نموده است : « فهم قرآن از خود قرآن امكان پذير نيست ، زيرا قرآن مشتمل محكم و متشابه و ناسخ و منسوخ و ظاهر و باطن و تنزيل و تأويل و . . . است » ، لذا فهم قرآن نيازمند تفسير و تأويل است كه كار هر كس نيست ، بهمين جهت پشت سر جملات فرمود : « و لكن من از قرآن به شما خبر مى دهم . » احتمال سوم
احتمال سوم فهم همهء حقائق قرآنى به طور يكايك آيات و مجموع آنها از ديدگاه موضوعى و اسرار نهفته در آيات ، از عهدهء انسانهاى معمولى بر نمى آيد و بايد پيامبر اكرم ( ص ) و ائمه معصومين عليهم السلام آن را به عهده بگيرند . و ظن قوى اين است ، بلكه مى توان از روى يقين گفت كه روايت بسيار معروف از رسول خدا ( ص ) : انى تارك فيكم الثقلين كتاب اللَّه و عترتى . . . » [١] ( من در ميان شما دو امانت بزرگ مى گذارم و مى روم : كتاب خدا و عترت من . ) يعنى همان گونه كه عترت پيامبر بدون قرآن ، مأموريت الهى خود را نمى توانند بطور كامل انجام بدهند ، كتاب خدا ( قرآن ) هم بدون تفسير و تأويل و تبيين ظاهر و باطن آن به وسيلهء عترت كه راسخون در علم هستند ، امكان ناپذير است . - [٢]

[١] . عمدة عيون صحاح الاخبار - ابن البطريق - شمس الدين يحيى ، فصل ١١ ، ص ١١٣ .
[٢] . براى بررسى مقدارى از تفسير سخنان امير المؤمنين ( ع ) پيرامون قرآن مراجعه فرماييد به : ج ٢ از ص ٢٠٦ تا ص ٢٢٢ ، ج ٣ ص ٦٤ ، ج ٤ ص ٢٣٤ و ٢٣٥ ، ج ٤ از ص ٢٥٣ تا ٢٥٥ و از ص ٢٦١ تا ص ٢٧١ ، ج ١٣ از ص ١٣ تا ١٨ ، ج ١٤ از ص ١١٥ تا ص ١١٧ و از ص ١٢٩ . تا ص ١٣٢ .