تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٤٧٨ - مسئله ششم تنجيم و حكم آن

وجود نداشته و هيچ حرجى در اعتقاد و الزام بآن وجود ندارد.

و رواياتى كه در صحّت علم نجوم و جواز تعلّمش وارد گرديده محمول بر همين معنا است.

تمام شد كلام مرحوم شيخ بهائى.

شرح مطلوب‌

قوله: و ما يعرض لها من الاوضاع: ضمير در « لها » به اجرام راجع است.

قوله: و اختلافات اوضاعه: كلمه « اختلافات » بهمان حركات بوده و ضمير در « اوضاعه » به نبض راجع است.

قوله: اختلاج بعض الاعضاء: كلمه « اختلاج » يعنى اضطراب و حركت شديد.

قوله: و ما روى فى صحّة علم النّجوم: از جمله اين روايات حديثى است كه مرحوم مجلسى آنرا در كتاب بحار ج (٥٨) ص (٢٥٠) باين شرح نقل فرموده:

در كتاب عتيق، از محمّد و هارون فرزندان ابى سهل:

كتبنا الى ابى عبد اللّه عليه السّلام: انّ ابانا وجدّنا كانا ينظران فى النّجوم، فهل يحلّ النّظر فيها؟

قال عليه السّلام: نعم.

قوله: و جواز تعلّمه: از جمله اين روايات دو حديث ذيل است كه مرحوم مجلسى آنها را در كتاب بحار ج (٥٨) ص (٢٧٥) باين شرح نقل فرموده:

حديث اوّل‌

از ابن ابى عمير قال قال رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله و سلّم:

تعلّموا من النّجوم ما تهتدون به فى ظلمات البرّ و البحر ثمّ انتهوا.

حديث دوّم‌

از مجاهد قال:

لا بأس ان يتعلّم الرّجل من النّجوم ما يهتدى به فى البرّ و البحر و يتعلّم منازل‌