تشریح المطالب؛ شرح فارسی بر مکاسب - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٤٢١ - نقل روايات معارض
چيست؟
حضرت فرمودند:
آنچه را كه پهن كرده و فرش نموده و زير پاى قرار دهند اشكالى نداشته تنها اشيائى كه روى ديوار و بر تخت نصب مىكنند مكروه مىباشد.
٦- از قرب الاسناد، از على بن جعفر، از برادر بزرگوارش عليه السّلام منقولست وى مىگويد: از آنجناب راجع بمردى كه در خانهاش تماثيل بوده يا صورى در پردههاى آويخته منقوش شده و خود از آنها اطّلاع نداشته و با اينحال در خانه نماز مىخواند و سپس از آنها آگاه گرديد پرسيده و عرض نمودم در عهده وى چيست؟
حضرت فرمودند:
تا زمانيكه بىاطّلاع بوده در عهدهاش تكليفى نيست ولى وقتى آگاه شد پرده را بكند و رؤس تماثيل را بشكند.
از ظاهر اينحديث استفاده مىشود كه امر به شكستن رؤس تماثيل بخاطر آن بوده كه خانه نمازخانه بوده و آنرا براى اينكار آماده كرده بودند فلذا امام عليه السّلام امر نفرمودند كه صور و اشكال بر پرده را تغيير دهند بلكه به كندن پردهها اكتفاء نمودند بدون اينكه راجع به از بين بردن صور و اشكال دستورى داده باشند لذا بخوبى از اينحديث مىتوان استظهار نمود كه ابقاء صور و تماثيل حرام نيست.
و از اين بيانيكه در ذيل حديث ايراد نموديم روشن مىشود كه ثبوت بأس و اشكال در صحيحه زراره سابق الذكّر و اينكه امر به تغيير رؤس تماثيل در آن نشده جهتش رعايت حال نماز بوده يعنى ذات ابقاء و اصل اقتناء صورت بأس و اشكالى در آن نبوده و اگر اشكالى باشد بخاطر خواندن نماز در بيوت مىباشد.
و بهرصورت از جميع اخبار كثيرهاى كه وارد شده و مضمون آنها مكروه بودن خواندن نماز در خانهاى است كه در آن تماثيل مىباشد مگر آنكه آنها را تغيير داده و يا يك چشمشان را محو نموده و يا پارچهاى رويشان بياندازند استفاده مىشود كه اتّخاذ صور و اقتناء تماثيل جايز است و عموم اين اخبار هم شامل صور مجسّمه بوده و هم غير آنرا در بر مىگيرد.