تنسوخ نامه ايلخاني - الطوسي، الخواجة نصير الدين - الصفحة ١٠٣ - سخن در قيمت مرواريد

و از ضبط[١] بگذرد. باندك تفاوتى كه‌[٢] در وزن بيفزايد بها مضاعف گردد. و آن تعلّق بارادت بايع و رغبت مشترى‌[٣] دارد. و بهر[٤] روزگارى بيفزايد، و هرچه در اين معنى گويند گزاف باشد.

و در قديم‌[٥] بها كمتر از اين بوده است. گفته‌اند كه دانه يك مثقالى‌[٦] بهزار دينار باشد. و پنج دانگ بپانصد دينار، و چهار دانگ را[٧] بسيصد دينار، و نيم دينار را[٧] دويست دينار، و دو دانگ را[٧] پنجاه دينار.

و[٨] دانگى بشانزده‌[٩] دينار، و بر اين قياس‌[١٠].

اما در اين روزگار، دانه‌[١١] اختيار بى‌عيب كه بوزن مثقالى باشد، بها بسيار بود.

امّا مرواريد طاووسى و شمعى و فقّاعى را، بها با نيمه و ثلث آيد. «و عدسى و زيتونى بها با عشر آيد و جصّى را خود زيادت بها نبود.

و همچنين برنگ از جهت شكل و سوراخ، بها با نيمه آيد و ثلث آيد[١٢]» مثلا بيضى‌[١٣] را بها با نيمه آيد. و رمادى را با عشر و نصف‌[١٤] عشر آيد.

[١]ب: و ضبط

[٢](كه) در ب: نيست‌

[٣]م: برغبت بايع و اراده مشترى‌

[٤]ب: بهر

[٥]ن، ج: در قديم (بى‌واو)

[٦]ب: يك مثقال- ن، ج: يك مثقال را

[٧]كلمه (را) در هرسه موضع در ب: نيست‌

[٨](واو) عطف در نسخ ن، ج: در چندموضع افتاده است‌

[٩]ن، ج: شانزده‌

[١٠]در ب افزوده: (كنند)

[١١]م: يك دانه‌

[١٢]از ن، ج: افتاده است‌

[١٣]ب: بعضى؟

[١٤]ن، ج: يا نصف.