تنسوخ نامه ايلخاني - الطوسي، الخواجة نصير الدين - الصفحة ٢٤٢ - شرح ساذج هندى

يكى از پادشاهان هند است. و دشوار بدست مى‌توان آورد. و بعطا نمى‌دهند. فى الجمله حاصل نشد، و اطبّا بدل آن ورق النيل يا طاليسفر مى‌كنند.

و حال روغن بلسان، و ماهى سقنقور معلومست، كه آنچه خالص است، دشوار حاصل مى‌شود.

و غير از اين پنج دارو داروهاى ديگر هست كه در ترياق مثروديطوس‌[١] بكار آيد، و هم دشوار بدست مى‌آيد، و عسر الحصول است. و اگر بدست آيد تازه و نيكو چنانكه بايد نباشد. و بدين‌سبب اين دو معجون بس عزيز است. و از تنسقهاى بزرگست.

امّا يك نكته ديگر هست بايد كه طبيبى ماهر حاذق سازد، كه بروى اعتماد باشد، تا خواصّ او را باطل نكند، از بهر آنكه معجونهاى ساخته اعتماد در حكم‌[٢] نتوان كرد. كه مفردات او تمام هست يا نه.

در جواهرنامه اين دو معجون را از بهر آن ياد كرديم، كه بتحفه بخدمت پادشاهان بزرگ آورند، تا نيك‌وبد آن معلوم گردد. و از هركس‌[٣] قبول نكنند، و اعتماد ننمايند، مگر از طبيبى بزرگ عالم حاذق.

[١]كذا و الظاهر و مثروديطوس‌

[٢]م: و حكم‌

[٣]ج، ن: كسى.