تنسوخ نامه ايلخاني - الطوسي، الخواجة نصير الدين - الصفحة ٢٣٩ - خاصيت سقنقور

فصل در معرفت سقنقور «و خواص او[١]»

سقنقور[٢] جانوريست مانند سوسمار. (و) بهترين آن باشد كه در فصل بهار گيرند.

(و) سقنقور اصلى كمتر بدست‌[٣] افتد[٤] (و نادر حاصل باشد).

و (از او) بهترين اندام‌[٥] ناف و شكم و گرده باشد. و تازه بهتر از نمكسود باشد[٦]. و از جهت ضرورت نمكسود بكار دارند، كه تازه بكار نتوان داشت.

خاصيّت سقنقور

«خاصيّت او[٧]» آنست كه «چون بخورند[٧]» قوّت باه ضعيف‌[٨] چنان غلبه كند كه ساكن نشود مگر بچيزهائى‌[٩] كه تسكين باه كند، مانند كوك، و شورباى عدس، و امثال آن بخورند.

و از داروهاء ترياق است. (و) آنها را كه رنج‌[١٠] سردى باشد كه تعلّق باعصاب دارد، بغايت نافع باشد.

[١]تنها در- ع- است‌

[٢]ج، ن، م: و او

[٣]م، ج، ن: كم بدست‌

[٤]ع: آيد

[٥]ع: اندام او

[٦](باشد) در ج، ن، نيست‌

[٧]تنها در- ع- است‌

[٨]كلمه (ضعيف) در م نيست‌

[٩]ع: مگر چيزهاء

[١٠]ع:

ترياك است آنها را كه رنج- ج. ن: ترياق و آنرا كه رنج- م: ترياق است و آنرا كه رنجهاى.