رسالة توضيح المسائل - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٩٦ - زكات غلّات

مسأله ١٥٩٥. اگر مالك بعد از واجب شدن زكات بميرد، بايد زكات را از مال او بدهند؛ ولى اگر قبل از واجب شدن زكات بميرد زكات بر عهده ورثه است، يعنى سهم هر كدام به اندازه نصاب برسد بايد زكات خود را بدهد.

مسأله ١٥٩٦. حاكم شرع مى‌تواند مأمورى براى جمع آورى زكات تعيين كند تا بعد از جدا كردن گندم و جو از كاه، يا خشك شدن خرما و انگور، زكات را جمع‌آورى كند و اگر از پرداختن زكات كه حقّ محرومان است خوددارى نمايند مى‌تواند به زور از آنها بگيرد.

مسأله ١٥٩٧. هرگاه زراعت يا باغى را قبل از واجب شدن زكات خريدارى كند زكات بر عهده مالك جديد است و اگر بعد از آن‌كه زكات واجب شده بخرد، زكات بر عهده فروشنده يعنى مالك قديم است.

مسأله ١٥٩٨. هرگاه انسان گندم و جو، يا خرما، يا انگور را بخرد و بداند فروشنده زكات آن را داده، زكات بر او واجب نيست؛ و اگر شك كند نيز، چيزى بر او لازم نيست؛ ولى اگر بداند زكات آن را نداده؛ معامله نسبت به مقدار زكات باطل است مگر اين‌كه حاكم شرع اجازه دهد، در اين صورت قيمت مقدار زكات را از فروشنده مى‌گيرد و اگر اجازه ندهد زكات را از خريدار خواهد گرفت و در صورتى كه خريدار قيمت آن را به فروشنده داده مى‌تواند از او پس بگيرد.

مسأله ١٥٩٩. اگر وزن گندم و جو و خرما و كشمش موقعى كه هنوز تر است به حدّ نصاب برسد و بعد از خشك شدن كمتر از اين مقدار شود، زكات آن واجب نيست.

مسأله ١٦٠٠. اگر رطب و انگور را پيش از خشك شدن مصرف كند يا به فروش رساند، در صورتى زكات آن واجب است كه خشك شده آنها به اندازه نصاب باشد.

مسأله ١٦٠١. غلّاتى كه زكات آنها را داده، اگر چند سال هم نزد او بماند زكات ندارد؛ ولى خمس دارد.

مسأله ١٦٠٢. مقدار زكات گندم و جو و خرما و انگور در صورتى كه از آب باران، يا قنات و نهر و سدّ و يا رطوبت زمين مشروب شود، ده يك است و اگر با آب‌