بودند و فنّ نويسندگى را به صورت منظّم فراگرفتند، خيلى سريع‌تر پرورش يافتند، و آثار خوبى منتشر ساختند».
جايگاه مهمّ نويسندگى و سخنورى
سپس اهمّيت دو فن سخنورى و نويسندگى را گوشزد كرده، مى‌فرمايد:
«در آيات قرآن و احاديث اسلامى از اين دو موضوع به عنوان دو موهبت بزرگ الهى ياد شده است، مثلًا در سوره «الرّحمن» بعد از آن‌كه صحبت از آفرينش انسان مى‌كند، بلافاصله مسأله بيان ذكر مى‌شود «الرَّحْمَن* عَلَّمَ الْقُرْآنَ خَلَقَ* الْإنْسَانَ عَلَّمَهُ الْبَيانَ» و در جاى ديگر به قلم سوگند ياد مى‌كند و به محتواى قلم «ن وَ الْقَلَمِ وَ ما يَسْطُرُونَ». اين نكته معلوم است كه هميشه به چيزهاى مهم سوگند مى‌خورند.
حديث معروف «مدادُ العلماءِ افضلُ مِن دِماءِ الشُّهَداءِ» را همه شنيده‌ايم كه مى‌گويد: مركّب‌هاى قلم‌هاى دانشمندان از خون شهيدان هم گرانقدرتر است! چراكه، قلم‌هاى علما، انگيزه قيام شهيدان است، به علاوه، پاسداران خون شهيدان هم، همين قلم‌هاى دانشمندان است. در حديث معروفى از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله مى‌خوانيم: هنگامى كه انسان از دنيا مى‌رود رابطه‌اش با عالم، قطع و اميدش از همه چيز بريده مى‌شود مگر از سه چيز، يكى از آن سه، همان علومى است كه از او به يادگار مى‌ماند يعنى يا از طريق بيان به شاگردانش منتقل مى‌شود و يا از طريق قلم و كتابهايش». «١»