آن‌چه در اين‌جا ذكرش خالى از لطف نيست اشاره به دو جلوه از جلوه‌هاى اين جامعيّت، از زبان و قلم خود استاد است:
نخست جامعيّت بين دو شمشير قلم و بيان است كه در اين رابطه مى‌فرمايد:
«من هميشه عقيده داشته‌ام كه روحانيّت بايد با دو شمشير مجهّز باشد، شمشير بيان و شمشير قلم، عالمى كه فاقد اين دو باشد اگر كوه علم هم باشد علوم و دانش‌هايش را با خود به خاك مى‌برد، ولى اگر با اين وسيله بسيار مهم يا حدّاقل به يكى از اينها مجهّز باشد، مى‌تواند آثار خودش را عالمگير كند».
شمشير قلم!
استاد در ادامه از موهبتى كه خداوند در اين رابطه در حقّ ايشان نموده سخن به ميان مى‌آورد و از راه شكوفا شدن و به ثمر رسيدن دو فنّ سخنورى و نويسندگى حرف مى‌زند كه توضيحش در فصل «پشتكار و جديّت» گذشت. سپس داستان تأليف اوّلين اثر خود، كتاب «جلوه حق» و تشويقى كه مرحوم آيةاللّه بروجردى رحمه الله نسبت به ايشان درباره اين كتاب داشتند را بيان مى‌كند (كه شرح اين ماجرا نيز در فصل نهم:
«تشويق و جلب اعتماد اساتيد» ذكر گرديد).
آن‌گاه با اشاره به دومين اثر موفّق و مهمّ خود يعنى كتاب «فيلسوف‌نماها» مى‌گويد:
«معمولًا يك كتاب موفّق براى بعضى كه انگيزه‌هاى خاصّى دارند تحريك‌آميز است، سعى مى‌كنند با شايعاتى آن را از اهمّيّت بيندازند. اين كتاب را مرحوم شهيد مطهّرى رحمةاللّه عليه بدون اطّلاع من به «هيئت داوران كتاب سال» داده بود، سال قبل هم در همان مراسم «كتاب اصول فلسفه و روش رئاليسم» تأليف علّامه بزرگوار طباطبائى داده شده بود و كتاب سال شناخته شده، سال بعد هم فيلسوف‌نماها بود و